ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ: ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖੇ

ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ

ਆਜ਼ ਦੀ ਦੌੜ-ਭੱਗ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ 'ਸ਼ੂਗਰ' ਜਾਂ ਚਿਕਿਤਸਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਜਿਸਨੂੰ 'ਮਧੁਮੇਹ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਸਿਰਫ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇੰਸੁਲਿਨ ਦੀ ਕਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਇੰਸੁਲਿਨ ਨੂੰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਰਤਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਲਤ ਧੀਮੇ-ਧੀਮੇ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ, ਗੁਰਦਿਆਂ ਦੇ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਘਟਣ ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕਟਾਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇਸਦਾ ਸਹੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ

ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਮਧੁਮੇਹ ਦਾ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਰੋਗ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਵਾਤ' ਦੋਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਕੋਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ 'ਕਫ' ਅਤੇ 'ਪਿੱਤ' ਦੋਸ਼ ਦਾ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਾਡੀ ਪਾਚਨ ਅਗਨੀ (ਹਜ਼ਮ ਦੀ ਅੱਗ) ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ 'ਅਮਾ' (ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੱਤ) ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੇਦਾ ਧਾਤੂ (ਚਰਬੀ) ਅਤੇ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਇਸਨੂੰ 'ਪ੍ਰਮੇਹ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸ਼ਕਰਾ (ਸ਼ੂਗਰ) ਧਾਤੂ ਦੂਸ਼ਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਰੋਗ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਆਮ ਕਾਰਨ

ਮਧੁਮੇਹ ਹੋਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਡੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਅਤਿਅਧਿਕ ਮਿੱਠਾ, ਤੇਲ-ਯੁਕਤ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨਾ। ਦੂਜਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਸਰੀਰਕ ਵਿਆਯਾਮ (ਵਰਕਆਉਟ) ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪੂਰਾ ਦਿਨ ਬੈਠੇ ਰਹਿਣਾ। ਤੀਜਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ, ਜੋ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਚੌਥਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਨੀਂਦ ਦੀ ਕਮੀ ਜਾਂ ਅਨਿਯਮਿਤ ਨੀਂਦ ਦਾ ਚੱਕਰ। ਪੰਜਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੈ ਮੌਸਮ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਾ ਚੱਲਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਠੰਡਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ। ਛੇਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੈ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਜਾਂ ਜੈਨੇਟਿਕਸ। ਸੱਤਵਾਂ ਕਾਰਨ ਹੈ ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਤੰਬਾਕੂ ਦਾ ਸੇਵਨ। ਆਖਰੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਸਾਈਡ-ਇਫੈਕਟ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖੇ

ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਕੌਰੇ ਦਾ ਰਸ

ਸਮੱਗਰੀ: 2 ਤਾਜ਼ੇ ਕੌਰੇ ਅਤੇ 1 ਗਿਲਾਸ ਪਾਣੀ।

ਤਿਆਰੀ: ਕੌਰਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੋਵੋ, ਛੋਟੇ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟੋ ਅਤੇ ਬੀਜ ਕੱਢ ਦਿਓ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਕਸਰ ਵਿੱਚ ਪੀਸ ਕਰ ਛਾਣ ਲਓ।

ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਰਸ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਪੀਓ। ਇਸਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ 2-3 ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਨਿਯਮਿਤ ਕਰੋ।

ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਕੌਰੇ ਵਿੱਚ 'ਕਾਰੇਂਟਿਨ' ਨਾਮਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਦੀ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਸੁਲਿਨ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਮੇਥੀ ਦਾਨਾ ਭਿੱਜਿਆ ਹੋਇਆ

ਸਮੱਗਰੀ: 2 ਚਮਚ ਮੇਥੀ ਦੇ ਦਾਨੇ ਅਤੇ 1 ਗਿਲਾਸ ਪਾਣੀ।

ਤਿਆਰੀ: ਮੇਥੀ ਦੇ ਦਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਰਾਤ ਭਰ ਇੱਕ ਗਿਲਾਸ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਭਿੱਜ ਕਰ ਰੱਖੋ।

ਵਰਤੋਂ: ਸਵੇਰੇ ਉੱਠਦੇ ਹੀ ਪਾਣੀ ਪੀਓ ਅਤੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਮੇਥੀ ਦੇ ਦਾਨਿਆਂ ਨੂੰ ਚਬਾ ਕਰ ਖਾ ਲਓ।

ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਮੇਥੀ ਵਿੱਚ ਫਾਈਬਰ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅੰਤੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡਰੇਟ ਦੇ ਸੋਖਣ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ਼ੂਗਰ ਲੈਵਲ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਦਾਲਚੀਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ

ਸਮੱਗਰੀ: 1 ਚਮਚ ਦਾਲਚੀਨੀ ਪਾਊਡਰ ਅਤੇ 1 ਚਮਚ ਸ਼ੁੱਧ ਸ਼ਹਿਦ।

ਤਿਆਰੀ: ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇੱਕ ਪੇਸਟ ਬਣਾ ਲਓ।

ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲਓ।

ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਦਾਲਚੀਨੀ ਇੰਸੁਲਿਨ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਊਰਜਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੂਗਰ ਵਧਾਏ।

ਜਾਮੂਨ ਦੇ ਬੀਜ ਦਾ ਚੂਰਨ

ਸਮੱਗਰੀ: 5-6 ਜਾਮੂਨ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਬੀਜ।

ਤਿਆਰੀ: ਜਾਮੂਨ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਛਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾ ਕੇ ਬਾਰੀਕ ਪੀਸ ਲਓ ਅਤੇ ਛਾਲਣੀ ਨਾਲ ਛਾਣ ਲਓ।

ਵਰਤੋਂ: ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ, ਸਵੇਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ 1 ਚਮਚ ਚੂਰਨ ਲਓ।

ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਜਾਮੂਨ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਵਿੱਚ 'ਜੈਂਬੋਲਾਈਨ' ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਟਾਰਚ ਨੂੰ ਸ਼ੂਗਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਆਮਲਾ ਅਤੇ ਹਲਦੀ

ਸਮੱਗਰੀ: 1 ਚਮਚ ਆਮਲਾ ਰਸ ਅਤੇ 1 ਚੁਟਕੀ ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ।

ਤਿਆਰੀ: ਤਾਜ਼ੇ ਆਮਲੇ ਦੇ ਰਸ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਮਿਲਾ ਕਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਲਾਓ।

ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ਤੇ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਪੀਓ।

ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਆਮਲਾ ਵਿਟਾਮਿਨ C ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਰੋਧਕ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਿਲ ਕੇ ਪੈਨਕ੍ਰੀਅਸ ਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਸਿਫਾਰਸ਼ਾਂ

ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਹਾਰ ਵਿੱਚ ਕੱਚੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੇਦਾਰ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗਲਾਈਸੇਮਿਕ ਇੰਡੈਕਸ ਵਾਲੇ ਅਨਾਜ ਜਿਵੇਂ ਜੌ (ਬਾਰਲੇ) ਅਤੇ ਬਾਜਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕੌਰੇ, ਲਸਣ, ਅਤੇ ਅਦਰਕ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਵੀ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਦੂਜੀ ਓਰ, ਚੀਨੀ, ਸਫੈਦ ਆਟਾ, ਆਲੂ, ਕੇਲਾ, ਅਤੇ ਪੈਕਟ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਖਾਦ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਠੰਡਾ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਵਰਗੀਆਂ ਠੰਡੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਕਫ਼ ਵਧਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਸੀਮਿਤ ਕਰੋ। ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਪਕਣ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨ ਭੋਜਨ ਕਰਨਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉਚਿਤ ਹੈ।

ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਯੋਗ

ਨਿਯਮਿਤ ਵਿਆਯਾਮ ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਲਈ ਅਨਿਵਾਰਯ ਹੈ। ਯੋਗ ਵਿੱਚ 'ਪੱਛਿਮੋਤਾਨਾਸਨ', 'ਅਰਧ ਮਤਸਯੇਂਦਰਾਸਨ', ਅਤੇ 'ਸੂਰਿਆ ਨਮਸਕਾਰ' ਵਰਗੇ ਅਸਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੈਨਕ੍ਰੀਅਸ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਕਸ਼ਮਤਾ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। 'ਅਨੁਲੋਮ ਵਿਲੋਮ' ਅਤੇ 'ਭਸਤ੍ਰਿਕਾ' ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਕਸੀਜਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵੇਰੇ ਜਲਦੀ ਉੱਠਣਾ ਅਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਦਿਖਾਉਣਾ ਹੈ

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਪਿਆਸ ਲੱਗਣਾ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਪੇਸ਼ਾਬ ਆਉਣਾ, ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣਾ, ਜਾਂ ਧੁੰਦਲਾ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣਾ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਚਿਕਿਤਸਕ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ। ਜੇਕਰ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੂਗਰ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਅਚਾਨਕ ਵਜ਼ਨ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵੈਸ਼ਾਵਸ਼ਿਕ ਚਿਕਿਤਸਾ ਲੈਣਾ ਅਵਸ਼ਕ ਹੈ।

ਅਸਵੀਕਾਰਨਾਮਾ

ਇਹ ਲੇਖ ਸਿਰਫ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਚਿਕਿਤਸਾ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ ਜਾਂ ਆਹਾਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਜਾਂ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗਿਆ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰ ਸਲਾਹ ਲਓ। ਇਹ ਉਪਾਅ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦਾ ਦਵਾ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।