
ਅਸਥਮਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਘਰ 'ਤੇ ਬਣਾਓ ਉਪਾਅ ਅਤੇ ਜਾਣੋ ਪੂਰਨ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ
ਅਸਥਮਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ 'ਤਮਕ ਸ਼ਵਾਸ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਐਸੀ ਦਿਰਘਕਾਲੀਨ ਸ਼ਵਾਸਨ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਕਠਿਨਾਈ, ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਕੜਨ ਅਤੇ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਖਾਸੀ ਆਉਣ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਅਤੇ ਬਦਲਦੀ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਬੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗਾਂ ਤੱਕ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਰੀਰਕ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਦਿਨਚਰੀਆ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਅਤੇ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਉਪਾਅ ਇਸਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰੋਗੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਜੀਵਨ ਜੀਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਸਥਮਾ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 'ਵਾਤ' ਅਤੇ 'ਕਫ਼' ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਕਾਰਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਾਚਨ ਅਗਨੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ 'ਆਮ' (ਵਿਸ਼ਾਕਤ ਪਦਾਰਥ) ਬਣਦਾ ਹੈ ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਵਾਸਨ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ 'ਤਮਕ ਸ਼ਵਾਸ' ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਦਮ ਘੁਟਣ ਵਾਲਾ ਸਾਹ ਲੈਣਾ। ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਸਿਰਫ਼ ਬਾਹਰੀ ਕਾਰਕ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੰਤੁਲਨ ਦਾ ਬਿਗੜਨਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਫ਼ ਵਾਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਅਵਰੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਲਾਜ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਜਮ੍ਹੇ ਹੋਏ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਕਾਰਨ
ਅਸਥਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਕੋਪ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਕਾਰਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਹਾਰ, ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਜੀਰਣਕਾਰੀ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਠੰਡੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦੂਜਾ, ਧੂੜ, ਧੂੰਏ ਅਤੇ ਪਰਾਗ ਕਣਾਂ ਵਰਗੇ ਐਲਰਜਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣਾ। ਤੀਜਾ, ਅਤਿਅੰਤ ਠੰਡ ਜਾਂ ਨਮੀ ਵਾਲਾ ਮੌਸਮ। ਚੌਥਾ, ਮਾਨਸਿਕ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ, ਜੋ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਕੁਪਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਵਾਂ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸੌਣਾ ਜਾਂ ਰਾਤ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਤੱਕ ਜਾਗਣਾ। ਛੇਵਾਂ, ਵਿਆਯਾਮ ਦੀ ਕਮੀ ਜਾਂ ਅਤਿਅੰਤ ਵਿਆਯਾਮ। ਸੱਤਵਾਂ, ਧੂਮਰਪਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸੇਵਨ। ਅੱਠਵਾਂ, ਆਨੁਵੰਸ਼ਿਕ ਕਾਰਕ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਾਰਕ ਮਿਲ ਕੇ ਸ਼ਵਾਸਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸਥਮਾ ਦੇ ਦੌਰੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੇ ਹਨ।
ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਅਦਰਕ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦਾ ਕਾੜ੍ਹਾ
ਸਮੱਗਰੀ: 1 ਚਮਚਾ ਤਾਜਾ ਅਦਰਕ ਦਾ ਰਸ, 1 ਚਮਚਾ ਸ਼ੁੱਧ ਸ਼ਹਿਦ, ਅੱਧਾ ਕੱਪ ਗੁਣਗੁਣਾ ਪਾਣੀ।
ਤਿਆਰੀ: ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਦਰਕ ਨੂੰ ਕੱਦੂਕਸ ਕਰਕੇ ਉਸਦਾ ਰਸ ਨਿਚੋੜ ਲਓ। ਹੁਣ ਇਸ ਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾਓ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਘੋਲ ਦਿਓ। ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਲਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸਮਰੂਪ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ, ਸਵੇਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਇਸਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ 2-3 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਲਾਭ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਅਦਰਕ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਵਾਸਨ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ਼ਹਿਦ ਗਲੇ ਨੂੰ ਨਮੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਚਾਹ
ਸਮੱਗਰੀ: 4-5 ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ, 4-5 ਲੌਂਗ, 1 ਕੱਪ ਪਾਣੀ, ਚੁਟਕੀ ਭਰ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ।
ਤਿਆਰੀ: ਇੱਕ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਪਾਓ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ, ਲੌਂਗ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਪਾ ਕੇ ਉਬਾਲੋ। ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਅੱਧਾ ਰਹਿ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਛਾਣ ਲਓ।
ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਚਾਹ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਗੁਣਗੁਣਾ ਕਰਕੇ ਪੀਓ। ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਤੁਲਸੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਐਂਟੀ-ਐਲਰਜਿਕ ਹੈ ਅਤੇ ਲੌਂਗ ਸ਼ਵਾਸਨ ਮਾਰਗ ਦੀ ਸੂਜਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ
ਸਮੱਗਰੀ: 1 ਕੱਪ ਦੁੱਧ (ਗਾਈ ਦਾ), ਅੱਧਾ ਚਮਚਾ ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ, ਚੁਟਕੀ ਭਰ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ।
ਤਿਆਰੀ: ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਕਰੋ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਉਬਲਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਮਿਲਾਓ ਅਤੇ 2-3 ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਪਕਾਓ।
ਵਰਤੋਂ: ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣਾ ਕਰਕੇ ਪੀਓ। ਇਸਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਲੈਣਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਕਰਕੂਮਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੂਜਨ ਰੋਧੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਕੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਲਸਣ ਦਾ ਦੁੱਧ
ਸਮੱਗਰੀ: 3-4 ਕਲੀਆਂ ਲਸਣ (ਕੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ), 1 ਕੱਪ ਦੁੱਧ, 1 ਕੱਪ ਪਾਣੀ।
ਤਿਆਰੀ: ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਕੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਲਸਣ ਦੀਆਂ ਕਲੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਪਕਾਓ। ਜਦੋਂ ਦੁੱਧ ਗਾੜ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਸੁੱਕ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਛਾਣ ਲਓ।
ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਗੁਣਗੁਣਾ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਕੌੜਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਲਸਣ ਫੇਫੜਿਆਂ ਤੋਂ ਜਮ੍ਹੇ ਹੋਏ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਢਿੱਲਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਵਾਸਨ ਮਾਰਗ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਪਯੋਗੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੁਲੇੱਠੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦਾ ਲੇਪ
ਸਮੱਗਰੀ: ਅੱਧਾ ਚਮਚਾ ਮੁਲੇੱਠੀ ਪਾਊਡਰ, 1 ਚਮਚਾ ਸ਼ਹਿਦ।
ਤਿਆਰੀ: ਮੁਲੇੱਠੀ ਦੇ ਪਾਊਡਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇੱਕ ਗਾੜ੍ਹਾ ਪੇਸਟ ਜਾਂ ਲੇਪ ਤਿਆਰ ਕਰ ਲਓ। ਇਸਨੂੰ ਕੱਚ ਦੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਵਾਰ ਚਾਟ ਕੇ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਖਾਸੀ ਦੇ ਦੌਰੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਗਲੇ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਮੁਲੇੱਠੀ ਗਲੇ ਅਤੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਲਈ ਅਤਿਅੰਤ ਗੁਣਕਾਰੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਲੇਸ਼ਮਾ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੌਂਫ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰੀ ਦਾ ਪਾਣੀ
ਸਮੱਗਰੀ: 1 ਚਮਚਾ ਸੌਂਫ, ਅੱਧਾ ਚਮਚਾ ਮਿਸ਼ਰੀ, 1 ਕੱਪ ਪਾਣੀ।
ਤਿਆਰੀ: ਰਾਤ ਭਰ ਸੌਂਫ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਭਿਓ ਦਿਓ। ਸਵੇਰੇ ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛਾਣ ਲਓ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਗੁਣਗੁਣਾ ਕਰ ਲਓ।
ਵਰਤੋਂ: ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਪੀਓ। ਇਸਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੀਣ ਨਾਲ ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਸ਼ਵਾਸਨ ਦੋਵਾਂ 'ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਉਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਸੌਂਫ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰੀ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਜਨਿਤ ਅਸਥਮਾ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਆਹਾਰ ਸਿਫਾਰਸ਼ਾਂ
ਅਸਥਮਾ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ ਸੰਤੁਲਿਤ ਆਹਾਰ ਅਤਿਅੰਤ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ। ਆਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਪਚਣ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨ ਭੋਜਨ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੁਰਾਣਾ ਚੌਲ, ਮੂੰਗ ਦਾਲ, ਹਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਅਦਰਕ, ਲਸਣ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ। ਗੁਣਗੁਣਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਵਿਪਰੀਤ, ਦਹੀਂ, ਠੰਡਾ ਦੁੱਧ, ਕੇਲਾ, ਆਲੂ, ਤਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਬੇਸਨ ਅਤੇ ਅਤਿਅੰਤ ਨਮਕੀਨ ਜਾਂ ਖੱਟੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਤਿਆਗ ਦਿਓ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਤ ਦਾ ਭੋਜਨ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੌਣ ਤੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 2-3 ਘੰਟੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪਾਚਨ ਠੀਕ ਰਹੇ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਯੋਗ
ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਅਸਥਮਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਨਿਯਮਿਤ ਵਿਆਯਾਮ ਅਤੇ ਯੋਗਾਸਨ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਨੁਲੋਮ-ਵਿਲੋਮ ਅਤੇ ਭਸਤ੍ਰਿਕਾ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਸ਼ਵਾਸਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਅਲਾਵਾ, ਭੁਜੰਗਾਸਨ (ਕੋਬਰਾ ਪੋਜ), ਧਨੁਰਾਸਨ (ਬੋ ਪੋਜ) ਅਤੇ ਮੱਤਸਿਆਸਨ (ਫਿਸ਼ ਪੋਜ) ਵਰਗੇ ਆਸਨ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਧੂੜ-ਧੂੰਏ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ, ਨਿਯਮਿਤ ਨੀਂਦ ਲਓ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਧਿਆਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰੋ। ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮ ਕੱਪੜੇ ਪਾਓ ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ ਰੱਖੋ।
ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਦਿਖਾਓ
ਜੇਕਰ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਅਤਿਅੰਤ ਕਠਿਨਾਈ ਹੋਵੇ, ਹੋਂਠ ਜਾਂ ਨਾਖੂਨ ਨੀਲੇ ਪੈਣ ਲੱਗਣ, ਜਾਂ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਹ ਫੁੱਲਣ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਚਿਕਿਤਸਕੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਓ। ਬਾਰ-ਬਾਰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਅਸਥਮਾ ਦੇ ਦੌਰੇ ਜਾਂ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰਨਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਚਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਧੁਨਿਕ ਚਿਕਿਤਸਾ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਣਾ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਸਵੀਕਾਰਨ
ਇਹ ਲੇਖ ਸਿਰਫ਼ ਜਾਣਕਾਰੀ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਚਿਕਿਤਸਕ ਸਲਾਹ, ਨਿਦਾਨ ਜਾਂ ਉਪਚਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਅਸਥਮਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਥਿਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਵੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਜਾਂ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਜਾਂ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਗ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ। ਇਹ ਉਪਾਅ ਰੋਗ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਗੋਂ ਲੱਛਣਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਅਸਥਮਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਅਸਥਮਾ ਨੂੰ 'ਤਮਕ ਸ਼ਵਾਸ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਸਥਮਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਕੀ ਹੈ?
ਅਦਰਕ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦਾ ਕਾੜ੍ਹਾ, ਹਲਦੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ, ਅਤੇ ਲੌਂਗ-ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਚਾਹ ਅਸਥਮਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਸਥਮਾ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜਾ ਖਾਣਾ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਖਾਣਾ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੁਰਾਣਾ ਚੌਲ, ਮੂੰਗ ਦਾਲ, ਅਦਰਕ, ਲਸਣ ਅਤੇ ਗੁਣਗੁਣਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਠੰਡੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਯੋਗ ਅਸਥਮਾ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਅਨੁਲੋਮ-ਵਿਲੋਮ, ਭਸਤ੍ਰਿਕਾ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਅਤੇ ਭੁਜੰਗਾਸਨ ਵਰਗੇ ਆਸਨ ਸ਼ਵਾਸਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹਨ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਦੰਦ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ: ਕੁਦਰਤੀ ਆਰਾਮ ਦੇ ਤਰੀਕੇ
ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਲੌਂਗ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਹਲਦੀ-ਨਮਕ ਦਾ ਪੇਸਟ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹਨਾਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਤੁਰੰਤ ਆਰਾਮ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵਾਤ ਅਤੇ ਪੇਟ ਫੁੱਲਣ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਨਿਯਮ
ਪੇਟ ਫੁੱਲਣਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਜਵਾਇਨ, ਜੀਰਾ ਅਤੇ ਗੁੜ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਆਰਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਐਨੀਮੀਆ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਅਤੇ ਸਹੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ
ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਐਨੀਮੀਆ ਨੂੰ 'ਪਾਂਡੁ ਰੋਗ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੀਰੇ ਅਤੇ ਗੁੜ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਇਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਫੇਦ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਕਾਲਾਸੀ ਅਤੇ ਹਰੀਦਰਾ ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਰੰਗ ਵਾਪਸ ਪਾਓ
ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਫੇਦ ਵਾਲ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਦੀ ਵੱਧਣੀ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਾਲਾਸੀ ਅਤੇ ਹਰੀਦਰਾ ਵਰਗੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਲਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਫੈਟੀ ਲੀਵਰ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਕੁਦਰਤੀ ਉਪਚਾਰ ਅਤੇ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਗਾਈਡ
ਫੈਟੀ ਲੀਵਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਚਾਰ, ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖੇ ਅਤੇ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ। ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜਿਗਰ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਣਾਓ।
6 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਿਰਦਰਦ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਇਲਾਜ: ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੇ ਉਪਾਅ
ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰਦਰਦ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਬਦਲਾਅ ਦੁਆਰਾ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ।
6 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ