ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ (Capparis zeylanica): ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ (Capparis zeylanica) ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਬੂਟਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਤਣੇ ਵਿੱਚ ਤਿੱਖੇ ਕੰਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਲਈ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਕੈਪਸੂਲਾਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਜਾਂ ਸੁੱਕੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਚਬਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪੀਸ ਕੇ ਸੋਜ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪੌਦੇ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇਸਦੇ ਕਠੋਰ ਕੰਟਿਆਂ ਅਤੇ ਮੌਨਸੂਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਖਿੜਨ ਵਾਲੇ ਛੋਟੇ ਸਫੈਦ ਫੁੱਲਾਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗ੍ਰੰਥ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਗਰਮ (Ushna) ਅਤੇ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ (Tikta) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੇ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤੀ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਘਿਓ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਰਗੇ ਠੰਢੇ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦੇ ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਗੁਣ ਇਸਦੇ ਸੁਆਦ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਕੌੜਾ ਸੁਆਦ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਕਤ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਕੱਠੂ (Kapha) ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਦਾ ਸਹੀ ਪਚਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਾਰਣੀ (Rasa Panchak)
| ਪੈਰਾਮੀਟਰ | ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਨਾਮ | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸੁਆਦ) | ਤਿਕਤ (Tikta) | ਕੌੜਾ - ਜੋ ਖੂਨ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਜ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਭੌਤਿਕ ਗੁਣ) | ਲਘੂ, ਰੂਖਾ (Laghu, Ruksha) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ - ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਨੂੰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (ਤਾਕਤ) | ਉਸ਼ਨ (Ushna) | ਗਰਮ - ਜੋ ਸੰਦਰ੍ਧਾਨ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੂ (Katu) | ਤਿੱਖਾ - ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਤਰੀਕਾ ਜਾਣਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (ਪਾਊਡਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਸਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਕੜਾਹ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਹਰੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ, ਇਸਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਜਾਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸ ਕੇ ਤੇਲ ਜਾਂ ਘਿਓ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਸੋਜ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਮਾਲਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸਲਾਹ: ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੇਟ ਦੀ ਅਲਸਰ ਜਾਂ ਗਰਮੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦਾ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਸੋਜ (Shothahara) ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ (Vatahara) ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ, ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕੱਠੂ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੜਾਹ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਮੁਤਾਬਕ ਅੱਗੇ ਵਧੋ।
ਕੀ ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਘਿਓ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਰਗੇ ਠੰਢੇ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਨਾ ਵਧੇ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦਾ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਸੋਜ (Shothahara) ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ (Vatahara) ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ, ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕੱਠੂ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੜਾਹ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਹਦਾਇਤ ਮੁਤਾਬਕ ਅੱਗੇ ਵਧੋ।
ਕੀ ਵਿਆਘ੍ਰਨਾਖੀ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਘਿਓ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਰਗੇ ਠੰਢੇ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਨਾ ਵਧੇ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ