ਵਿਦੰਗਾ (Vidanga) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਸਾਈਟਸ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਵਿਦੰਗਾ (Vidanga) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਝੂਠਾ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਵਿਦੰਗਾ (Embelia ribes) ਉਹ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ (worms) ਅਤੇ ਪੈਰਾਸਾਈਟਸ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਛੋਟੇ, ਗੋਲੇ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਕਣ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਕਸਰ ਇਸਨੂੰ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਨਾਲ ਗਲਤਫਹਿਮੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ—ਇਹ ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕਸੈਂਦਾ (astringent) ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜੀਭ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਉਲਟ ਜੋ ਪੇਟ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਵਿਦੰਗਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕੀੜੇ ਜਿਉਂਦੇ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਵਿਦੰਗਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਮਿਘਨ (ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀ) ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿੱਖਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਦਾਦੀਆਂ ਅਕਸਰ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਦ ਵਿੱਚ ਵਿਦੰਗਾ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਪਾਊਡਰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕਸੈਂਦਾ ਸੁਭਾਅ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਚਿਪਚਿਪੇ ਵਿਸ਼ (Ama) ਨੂੰ ਘੋਲਣ ਲਈ ਬਿਲਕੁਲ ਸਹੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕੀੜੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਵਿਦੰਗਾ ਸਿਰਫ਼ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦੰਗਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਵਿਦੰਗਾ ਦੇ ਗੁਣ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕੱਪਾ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਰਸਾਇਣਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਦੇਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਦਾ ਸਵਾਦ (Rasa) ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਅਸਰ (Vipaka) ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਦੰਗਾ ਹਲਕਾ, ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਏ ਵਿਸ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ।
| ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ (Sanskrit) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕੌੜਾ, ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕਸੈਂਦਾ (Pungent & Astringent) |
| ਗੁਣ (Guna) | ਹਲਕਾ (Light) ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ (Dry) |
| ਵਿਰਯ (Virya) | ਉਸ਼ਨ (Heating Energy) |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੂ (Pungent after digestion) |
| ਦੋਸ਼ ਕਾਰਜ (Dosha Karma) | ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ |
ਵਿਦੰਗਾ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਵਿਦੰਗਾ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਊਡਰ, ਕੱਛਾ (decoction), ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਗੁਣਗੁਨੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 1/4 ਤੋਂ 1/2 ਚਮਚ ਵਿਦੰਗਾ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਗੁਣਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਦ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਿਦੰਗਾ ਪਾਚਕ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਏ ਚਿਪਚਿਪੇ ਵਿਸ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਵਿਦੰਗਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਵਿਦੰਗਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ (Krimi) ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਮੋਚਨ (detox) ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦੰਗਾ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1/4 ਤੋਂ 1/2 ਚਮਚ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਗੁਣਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ ਕੱਛੇ (decoction) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਕੀ ਵਿਦੰਗਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਕੋਈ ਸਾਈਡ ਇਫੈਕਟ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਜੇਕਰ ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬੁਰਸ਼, ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸਲਈ, ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਵਿਦੰਗਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਵਿਦੰਗਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਡਿਟਾਕਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਦੰਗਾ ਪਾਊਡਰ ਦੀ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਕਿੰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1/4 ਤੋਂ 1/2 ਚਮਚ ਵਿਦੰਗਾ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਗੁਣਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਕੀ ਵਿਦੰਗਾ ਲੈਣ ਨਾਲ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜੇਕਰ ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬੁਰਸ਼ ਜਾਂ ਗਰਮੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਉਪਾਅ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਗੜੇ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਆਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਰੋਤ
ਪਕੇ ਹੋਏ ਆਮ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਲਾਭ: ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸਣ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਇਲਾਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ