ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਮੁੰਹ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਤੁੰਬਰੂ (Tumburu) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
ਤੁੰਬਰੂ (Zanthoxylum armatum), ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ 'ਤੇਜ਼ਫਲ' ਜਾਂ 'ਤੇਜ਼ਮਾਲ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ, ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਅਤੇ ਤਿੱਖੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ, ਪਾਚਨ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਮਸਾਲੇਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਇੱਕ ਆਮ ਮਸਾਲਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਗਣਨਾ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦ੍ਰਵਿਅਗੁਣ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੁੰਬਰੂ ਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ (ਉਸ਼ਣ ਵੀਰਿਆ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਤਿੱਖਾ (ਕਟੂ) ਅਤੇ ਕੌੜਾ (ਤਿਕਤ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਭਾਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮੁੱਖ ਔਸ਼ਧੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਸਨੂੰ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਈ ਗੰਦਗੀ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਤਿੱਖਾ ਸਵਾਦ ਸਿਰਫ਼ ਜੀਭ ਨੂੰ ਚੁਭਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਾਡੇ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਜਠਰਾਗਨੀ) ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਰੋਤਾਂ (channels) ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇਸਦਾ ਕੌੜਾਪਣ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ (ਦ੍ਰਵਿਅਗੁਣ)
ਹਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਦੇ ਪੰਜ ਮੂਲ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਅਸਰ ਕਰੇਗੀ। ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਇਸਦਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਉਪਯੋਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ:
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮੁੱਲ | ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ), ਤਿਕਤ (ਕੌੜਾ) | ਚਯਾਪਚਯ (Metabolism) ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਫ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੌੜਾਪਣ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ), ਤੀਖਣ (ਤੇਜ਼) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਵਾਈ ਦਾ ਅਸਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਊਤਕਾਂ (tissues) ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਿਆ (ਤਾਸੀਰ) | ਉਸ਼ਣ (ਗਰਮ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਠੰਡ ਅਤੇ ਕੰਬਣੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸਫ਼ਾਈ ਦਾ ਅਸਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ | ਕਫ਼-ਵਾਤ ਸ਼ਾਮਕ, ਪਿੱਤ ਵਰਧਕ | ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਪਿੱਤ (ਗਰਮੀ) ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। |
ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਉਪਯੋਗ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਤੁੰਬਰੂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਮੁੰਹ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਗੈਸ, ਅਪਚੇ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਨਾ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 'ਦੀਪਨ' (ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ 'ਕ੍ਰਿਮਿਘਨ' (ਕੀੜੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ) ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਜਾਂ ਮਸੂੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਵਿੱਚ ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਤੇਲ ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਛੋਟੇ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ 'Toothache Tree' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਵੀ ਬੁੱਢੇ-ਬੁੱਢੀਆਂ ਠੰਡ ਲੱਗਣ 'ਤੇ ਇਸਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਤਰੀਕਾ: ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਚਮਚ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ), ਕਾੜ੍ਹਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ (1-2 ਦਿਨ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲਵੋ।
ਕੀ ਤੁੰਬਰੂ ਦੇ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਕਿਉਂਕਿ ਤੁੰਬਰੂ ਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਾਂ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਅਲਸਰ (ਛਾਲੇ) ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਚਾ ਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣ ਨਾਲ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਜਲਨ ਜਾਂ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਤੁੰਬਰੂ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤੁੰਬਰੂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੀਪਨ (ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਮਿਘਨ (ਕੀੜੇ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ) ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤੁੰਬਰੂ (Tejphal) ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਤੁਸੀਂ ਤੁੰਬਰੂ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਚਮਚ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ), ਕਾੜ੍ਹਾ, ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਵੋ।
ਕੀ ਤੁੰਬਰੂ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਤੁੰਬਰੂ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਮਸੂੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਤੇਲ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਆਰਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਤੁੰਬਰੂ ਖਾਣ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਤੁੰਬਰੂ ਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ, ਪਿਆਸ ਜਾਂ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗਰਮੀ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ