ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ: ਐਨੀਮੀਆ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ (Tapyadi Loha) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ (ਐਨੀਮੀਆ), ਲੀਵਰ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਅਤੇ ਪਿੱਤ-ਕਫ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਲੋਹੇ ਦਾ ਪਾਊਡਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੋਹੇ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਲਈ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਅਸਰਦਾਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਪੇਟ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਨੂੰ 'ਸ਼ੁੱਧਿਕਰਨ' ਅਤੇ 'ਕੈਲਸੀਨੇਸ਼ਨ' ਦੀ ਜਟਿਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖਾਸ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਪਿਆਦੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲੋਹੇ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੋਖੇ ਜਾਣ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
"ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੂਤਰ ਸਥਾਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ 'ਰਕਤ ਵਾਹ ਸੋਤ' (ਰਕਤ ਨਾੜੀਆਂ) ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ 'ਧਾਤਵਾਗਨੀ' (ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦਾ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ) ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।"
ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਕਸੈਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਇਹ ਕੌੜਾਪਨ ਪੇਟ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਲੋਹਾ ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਦੇ ਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਦੇ ਗੁਣ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤ (Pitta) ਅਤੇ ਕਫ (Kapha) ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ:
| ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa - Taste) | ਤਿਕਤ (ਕੌੜਾ) ਅਤੇ ਕਸਾਇ (ਕਸੈਲਾ) - ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna - Quality) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ) ਅਤੇ ਰੂਖਾ - ਇਹ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀਪਨ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ। |
| ਵਿਰਯ (Virya - Potency) | ਉਸ਼ਨ (ਗਰਮ) - ਇਹ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪਿੱਤ ਵਧੇ ਨਾ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka - Post-digestive Effect) | ਕਟੁ (ਤਿੱਖਾ) - ਪਾਚਨ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪੇਟ ਨੂੰ ਗਰਮ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਕਾਰਜ (Dosha Karma) | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਹੋਵੇ। |
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿੰਨੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ?
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜੇ ਲਈ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 125-250 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਘੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਲੋਹੇ ਦੇ ਸੋਖਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ।
"ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਲੈਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ; ਗਲਤ ਮਾਤਰਾ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਅਤੇ ਸੌਂਘਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।"
ਆਮ ਸਵਾਲ ਅਤੇ ਜਵਾਬ (FAQ)
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਲੈਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜਿਆਂ ਲਈ, 125-250 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਘੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਸੋਖਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਲੈ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ?
ਨਹੀਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਹ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਦਵਾਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 4-6 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸਿਹਤ ਲਈ ਖਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਲੈਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜਿਆਂ ਲਈ, 125-250 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਘੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਜਲਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਸੋਖਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਲੈ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ?
ਨਹੀਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਹ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਤਪਿਆਦੀ ਲੋਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਹ ਦਵਾਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 4-6 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੱਕ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸਿਹਤ ਲਈ ਖਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਖਾਰਸੂਤਰ ਲਾਭ: ਬਵਾਸੀਰ ਅਤੇ ਭਗੰਦਰ ਦਾ ਬਿਨਾਂ ਸਰਜਰੀ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ
ਖਾਰਸੂਤਰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਬਵਾਸੀਰ ਅਤੇ ਭਗੰਦਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਵਾਈ-ਭਰਿਆ ਧਾਗਾ ਹੈ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਸਰਜਰੀ ਦੇ ਬਿਮਾਰ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਅਤੇ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਕਨੀਕ ਸੁਸ਼੍ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਗੰਧਕ ਰਸਾਇਣ: ਚਮੜੀ ਦੀ ਸਾਫ਼ੀ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਸੁੱਤਾ ਗੰਧਕ
ਗੰਧਕ ਰਸਾਇਣ ਇੱਕ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਗੰਧਕ ਦਾ ਖਾਣ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੱਚੇ ਗੰਧਕ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਅਵਿਪਾਤੀਕਰ ਚੂਰਨ: ਤੇਜ਼ਾਬੀਤਾ, ਹਾਰਟਬਰਨ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੀ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਰਾਹਤ
ਅਵਿਪਾਤੀਕਰ ਚੂਰਨ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ਾਬੀਤਾ ਅਤੇ ਹਾਰਟਬਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਉਪਾਏ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਟ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਬੁਝਾਏ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਗੋਧੂਮ (ਗੇਹੂੰ): ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ
ਗੋਧੂਮ (ਗੇਹੂੰ) ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਨਾਜ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਨਸਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਫ਼ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਵਰਣਮਾਖੀਕਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਸਵਰਣਮਾਖੀਕਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਖਣਿਜ ਔਖਧ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁੱਧ ਭਸਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਅਲਰਕਾ: ਤਵਚਾ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਅਲਰਕਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਤਵਚਾ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ ਅਤੇ ਮੋਲੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੱਚਾ ਅਲਰਕਾ ਜ਼ਹਿਰੀਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ