ਤਾਗਰ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਲਈ ਅਯੁਰਵੇਦ ਦਾ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਤਾਗਰ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੀ ਖਾਸ ਹੈ?
ਤਾਗਰ ਇੱਕ ਠੰਡਾ ਅਤੇ ਕੌੜਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ (ਸੂਤਰ ਸਥਾਨ, ਅਧਿਆਇ 18) ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ, ਜੋ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਨੀਂਦ ਦੀਆਂ ਗੋਲੀਆਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਥੱਕਾ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਗਰ ਦੀ 'ਸ਼ਾਂਤ ਵਿਰਿਆ' (ਠੰਡੀ ਊਰਜਾ) ਤੁਹਾਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਮੱਤਾ ਤਿੱਖਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ ਨੀਂਦ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਮਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਾਗਰ ਦੇ ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਤਾਗਰ ਦੇ ਗੁਣ ਇਸਦੀ ਕਾਰਜ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਸਾਰਣੀ ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ:
| ਗੁਣ (Property) | ਮੁੱਲ (Value) | ਪ੍ਰਭਾਵ (Effect) |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਤਿਕਤ (ਕੌੜਾ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਜ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਗੁਰੂ (ਭਾਰੀ) | ਇਹ ਡੂੰਘੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਰਿਆ (Virya) | ਸ਼ੀਤਲ (ਠੰਡਾ) | ਵਾਤ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਸਾਂ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) | ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਦਿਮਾਗ਼ੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
ਤਾਗਰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਊਰਜਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਤਾਗਰ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਸਦੀ ਚੁਣਵੀਂ ਕਾਰਜ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਕੌੜੇ ਰਸ ਅਤੇ ਠੰਡੀ ਵਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਵਾਤ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਵਧਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ 'ਗੁਰੂ' ਗੁਣ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸੁਸਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਵਾਲੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕਫ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਧਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਰਿਵਾਰਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਕਟੀਕਲ ਸਲਾਹ
ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜਿਆਂ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2 ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਚਬਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ 1/4 ਚਮਚ ਪਾਊਡਰ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸੀਮਿਤ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
"ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਤਾਗਰ ਸਿਰਫ਼ ਨੀਂਦ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ, ਸਗੋਂ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਦੀ ਸੁਚੇਤਤਾ ਵੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।"
"ਤਾਗਰ ਦੀ ਠੰਡੀ ਵਿਰਿਆ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਨੀਂਦ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ।"
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਤਾਗਰ ਦਾ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੇਧਾ (ਮਨ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਨੀਂਦਜਨਕ (ਨੀਂਦ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ) ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/4 ਤੋਂ 1/2 ਚਮਚ), ਕੁਫ਼ਾ (ਬਾਟੀ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਤਾਗਰ ਹਰ ਕੋਈ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਾਗਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਵਧਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਚਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰੱਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮੀਂਹ ਵਾਲੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਤਾਗਰ ਦਾ ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਅਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੇਧਾ (ਮਨ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਨੀਂਦਜਨਕ (ਨੀਂਦ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ) ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਤਾਗਰ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/4 ਤੋਂ 1/2 ਚਮਚ), ਕੁਫ਼ਾ (ਬਾਟੀ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਤਾਗਰ ਹਰ ਕੋਈ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤਾਗਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਵਧਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਚਨ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰੱਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਮੰਡੂਕਪੱਰਨੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਓ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰੋ
ਮੰਡੂਕਪੱਰਨੀ ਆਧੁਨਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਸਾਇਣ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰਿੰਗਿਆਦੀ ਚੂਰਨ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖਾਂਸੀ, ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਸ਼੍ਰਿੰਗਿਆਦੀ ਚੂਰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖਾਂਸੀ ਅਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਰਕਟਸ਼੍ਰਿੰਗੀ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਕੇ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਲੋਧਰ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ, ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਸਕ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਯੋਗ
ਲੋਧਰ ਇੱਕ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ, ਭਾਰੀ ਮਾਹਵਾਰੀ ਅਤੇ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕਸਾਈ ਗੁਣ ਖੂਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਨੂੰ ਸੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸੁੱਕੇ ਤਵਚਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕਮਲਕੰਦ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤਣਾ
ਕਮਲਕੰਦ (ਕਮਲ ਦਾ ਤਣਾ) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ ਹੈ ਜੋ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਕਸੈਲਾ ਸੁਆਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਭਾਰੀਪਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵੱਚ ਤੇਲ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਜੰਟ
ਵੱਚ ਤੇਲ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗੀ ਤਾਜ਼ਗੀ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਤੇਲ ਹੈ। ਇਹ ਨੱਕ ਰਾਹੀਂ ਲਾਗੂ ਕਰਨ 'ਤੇ ਸਾਈਨਸ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਅਰਜੁਨ ਤਵਚਾ: ਦਿਲ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਿੱਤ-ਕਫ਼ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ
ਅਰਜੁਨ ਤਵਚਾ ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਔਸ਼ਧੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਸ਼ਾਇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ