ਸ਼ਣਾ (ਸਨ ਹੈਂਪ): ਖੂਨ ਰੋਕਣ, ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਵਰਤੋਂ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਸ਼ਣਾ (Shana) ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ, ਜਿਸਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਮ Crotalaria juncea ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਸਨ ਹੈਂਪ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਯੁਰਵੈਦ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਸੁੰਗੜਨ ਵਾਲੀਆਂ (astringent) ਗੁਣਾਂ ਕਾਰਨ ਖੂਨ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮ ਭਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਸੋਈ ਅਤੇ ਦਵਾਖਾਨੇ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਪੌਦੇ ਦੀ ਠੰਡੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਕਾਰਨ ਇਸਦੀ ਕੀਮਤ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਗਰਮ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸੋਜ ਆਉਣ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਉਲਟ ਜੋ ਅਕਸਰ ਸਿਰਫ਼ ਸਪਲੀਮੈਂਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਸ਼ਣਾ ਦਾ ਸਵਾਦ ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਕੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਛੂਹਣ 'ਤੇ ਰੁੱਖਾਪਣ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸੁੰਘਣ 'ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਜਿਹੀ ਹਰੀ ਬੋਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ (ਸੂਤਰ ਸਥਾਨ) ਅਤੇ ਭਵ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਇਸਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਕਤਸਥੰਭਨ (ਖੂਨ ਰੋਕਣ ਵਾਲੀ) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੀ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸਮਝ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਜ਼ਖਮ ਰਿਸ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਖੂਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਅਤੇ ਠੰਡੀ ਊਰਜਾ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਖਿੱਚ ਕੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਸੀਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
"ਸ਼ਣਾ ਇੱਕ ਠੰਡੀ ਅਤੇ ਸੁੰਗੜਨ ਵਾਲੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਰੋਕਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਪਿੱਤ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੋਜ ਨੂੰ ਵੀ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।"
ਸ਼ਣਾ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਸਹੀ ਤਿਆਰੀ ਦੇ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਇਸਦੇ ਕਸ਼ਾਯ (ਸੁੰਗੜਨ ਵਾਲਾ) ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਸੀਤ (ਠੰਡੀ) ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤ ਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਣਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ (Properties Table)
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਵਰਣ (Description) |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕਸ਼ਾਯ (ਸੁੰਗੜਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਕਟੁ (ਤਿੱਖਾ) |
| ਗੁਣ (Guna) | ਰੁੱਖਾ (ਸੁੱਕਾ) ਅਤੇ ਭਾਰੀ |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸੀਤ (ਠੰਡਾ) |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੁ (ਤਿੱਖਾ) |
| ਕ੍ਰਿਆ (Action) | ਰਕਤਸਥੰਭਨ (ਖੂਨ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ), ਸ਼ੋਧਨ (ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) |
ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਊਡਰ (ਚੂਰਨ) ਜਾਂ ਕਾਢ਼ੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਖਮਾਂ ਲਈ, ਇਸਦਾ ਪਾਊਡਰ ਸਿੱਧਾ ਜ਼ਖਮ 'ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਕਾਢ਼ੇ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮ ਸਾਫ਼ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਸਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜੋ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਸ਼ਣਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਣਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਰਕਤਸਥੰਭਨ ਯਾਨੀ ਖੂਨ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੇ ਜ਼ਖਮਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਖੁਰਾਕ (Dosage) ਕਿੰਨੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕਾਢ਼ਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2 ਵਾਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਸ਼ਣਾ ਸਭ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਸੁੱਕੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਜ਼ਰੂਰ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਸ਼ਣਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਰੋਕਣ (ਰਕਤਸਥੰਭਨ) ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੇ ਜ਼ਖਮਾਂ ਨੂੰ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ (Dosage) ਕਿੰਨੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ), ਕਾਢ਼ਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2 ਵਾਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਕੀ ਸ਼ਣਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਠੀਕ ਹੈ?
ਸ਼ਣਾ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਅਤੇ ਠੰਡੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਵਾਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਲਵੰਗਾਦੀ ਵਰਤੀ: ਗਲੇ ਦੀ ਖਰਾਸ਼, ਖਾੰਸੀ ਅਤੇ ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਬਦਬੂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ
ਲਵੰਗਾਦੀ ਵਰਤੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਔਸ਼ਧ ਹੈ ਜੋ ਗਲੇ ਦੀ ਖਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਬਦਬੂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਖਾਸ ਗੁਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਸਿਧਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਤਾਵਰੀ: ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਹਾਰਮੋਨਲ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਸਤਾਵਰੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਹਾਰਮੋਨਲ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕੈਸ਼ੋਰ ਗੁਗਗੁਲ: ਗਠਿਆ, ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਖੰਘੀ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਦਵਾਈ
ਕੈਸ਼ੋਰ ਗੁਗਗੁਲ ਗਠਿਆ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਘਟਾਏ ਬਿਨਾਂ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਕਚਰੇ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ