ਰੋਹੀਤਕ: ਪੀਤਾ-ਕਫ਼ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਲੀਵਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਟੋਨਿਕ ਅਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਔਸ਼ਧ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਰੋਹੀਤਕ (Rohitaka) ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ (Eupomatia laurina) ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪੁਰਾਣੇ ਲੀਵਰ ਦੇ ਰੋਗਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਅਤੇ ਆਲੀ (ਸਪਲੀਨ) ਦੇ ਵਧਣ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕੌੜੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ ਜੋ ਪੀਤਾ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ 'ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ' (ਸੂਤਰਸਥਾਨ 17) ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 'ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ ਰਾਜਾ' ਜਾਂ 'ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ' ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਨੂੰ ਪਾਰੰਪਰਿਕ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ 'ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ ਰਾਜਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢ ਕੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਇਸ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਦੇ ਰਸ, ਗੁਣ, ਵੀਰਯ ਅਤੇ ਵਿਪਾਕ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੇ ਲੀਵਰ 'ਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ:
| ਗੁਣ (Quality) | ਮੁੱਲ (Value) | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ (Impact) |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਤਿਕਤ-ਕਸਾਯ (Tikta-Kashaya) | ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਸੁਆਦੀ, ਜੋ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਗੁਣ (ਗੁਣਵੱਤਾ) | ਲਘੂ-ਰੂਖਾ (Laghu-Ruksha) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ, ਜੋ ਭਾਰ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਵੀਰਯ (ਸ਼ਕਤੀ) | ਸ਼ੀਤ (Sheeta) | ਸਰਦ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਪੀਤਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਰਿਵਰਤਨ) | ਕਟੂ (Katu) | ਖਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿੱਖਾ ਪ੍ਰਭਾਵ, ਪਾਚਨ ਲਈ ਉਪਯੋਗੀ |
ਰੋਹੀਤਕ ਕਿਉਂ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਹੈ: ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਸਦੇ 'ਦੀਪਨ' ਗੁਣ (ਜੋ ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ) ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਮੈਟਾਬੋਲਾਈਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੁਦਰਤੀ ਯੋਗਿਕ ਆਮ (Ama) ਜਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਤਟਸਥ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਡਾਕਟਰ ਅਕਸਰ ਇਸਦੀ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ, ਜਾਂ ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚਬਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਸੇਵਨ ਸਿਰਫ਼ ਲੀਵਰ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ 'ਆਮ' (ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥ) ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਔਸ਼ਧ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਵਰਤਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ?
- ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਕੱਚੇ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੰਤਾਨ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
- ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
- ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ (ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ), ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ (ਦੀਪਨ) ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੀਵਰ ਦੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਕਿਹੜੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੀਤਾ (Pitta) ਅਤੇ ਕਫ਼ (Kapha) ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕੌੜਾ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੀਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਦਾ ਹਲਕਾਪਨ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਵੀਰਯ (ਸ਼ਕਤੀ) ਕੀ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਵੀਰਯ 'ਸ਼ੀਤ' (Sheeta) ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਠੰਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀਤਾ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੋਜ ਜਾਂ ਬੁਖਾਰ ਵਿੱਚ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ (ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ), ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ (ਦੀਪਨ) ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੀਵਰ ਦੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਕਿਹੜੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੀਤਾ (Pitta) ਅਤੇ ਕਫ਼ (Kapha) ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕੌੜਾ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੀਤਾ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਦਾ ਹਲਕਾਪਨ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ।
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਵੀਰਯ (ਸ਼ਕਤੀ) ਕੀ ਹੈ?
ਰੋਹੀਤਕ ਦਾ ਵੀਰਯ 'ਸ਼ੀਤ' (Sheeta) ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਠੰਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀਤਾ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੋਜ ਜਾਂ ਬੁਖਾਰ ਵਿੱਚ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ