ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ: ਪਾਚਨ ਤੇ ਖੰਘ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਖਾਸ ਆਇੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਅਕਸਰ ਲਹਿਸੁਨ ਦੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਆਇੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਿੱਦੀ ਖੰਘ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਹਿਸੁਨ ਦੀ ਗੰਢ (ਬਲਬ) ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਇਹ ਪੱਤੀਆਂ ਹਲਕੇ ਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਾਪ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ ਨੂੰ ਪੀਸਦੀਆਂ ਹਨ ਬਿਨਾਂ ਪੇਟ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਕੀਤੇ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਦੀ ਉਹ ਕਾਬਲੀਅਤ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਮਾਰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਿਸੇ ਰਸੋਈ ਘਰ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾਈ ਹੋਈ ਲਹਿਸੁਨ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਜੀਵਾਣੂ-ਨਾਸ਼ਕ ਤੇਲ ਹਨ। ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਚੌਕਸ ਦਾਦੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਜਾਣਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗਿੱਲੀ ਖੰਘ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਂ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੇਟ ਫੁੱਲਣ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ, ਇਹਨਾਂ ਨਰਮ ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਗਰਮ ਘਿਓ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਕਾ ਕੇ ਦੇਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਉਪਾਅ ਹੈ।
"ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਫ (ਬਲਗਮ) ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ (ਹਵਾ) ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤਾਪਕਾਰਕ ਹੈ।"
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਮੈਂ ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਕੱਚਾ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਕੱਚਾ ਖਾ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਕੌੜਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨਾਜ਼ੁਕ ਪੇਟ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਇਸਦੇ ਔਸ਼ਧੀ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸਵਾਦ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਘਿਓ ਜਾਂ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਹਲਕਾ ਸੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਪਾਚਨ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ?
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ (ਚਾਪਚਾਪ) ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਕਫ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾਵਟ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਪਾਚਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਹਜ਼ਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਗੈਸ ਅਤੇ ਫੁੱਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਖੰਘ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਖੰਘ ਲਈ ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾ ਕੇ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਨਲੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਾਤਲ ਕਰਕੇ ਖੰਘ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਲਹਿਸੁਨ ਦੀ ਗੰਢ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ?
ਹਲਕੇ ਇਲਾਜਾਂ ਲਈ ਰਸੌਨਾ ਪੱਤਾ ਲਹਿਸੁਨ ਦੀ ਗੰਢ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੇਟ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਪਰ ਗੰਭੀਰ ਕਫ ਲਈ ਕਈ ਵਾਰ ਗੰਢ ਵੀ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ