
ਰਾਜਿਕਾ (ਮੁਰੀ) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਕਮ ਕਰਨ ਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦਵਾਈ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਰਾਜਿਕਾ (ਮੁਰੀ) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਰਾਜਿਕਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ 'ਮੁਰੀ' ਜਾਂ ਸਰਸੋਂ ਦਾ ਬੀਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਤਿੱਖਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਪੀਸਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਤੇਲ ਵਿੱਚ ਤਲਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਤਿੱਖੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਤੁਰੰਤ ਨੱਕ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਦਾਦੀਆਂ-ਨਾਨੀਆਂ ਇਸਨੂੰ ਗਰਮ ਤੇਲ ਵਿੱਚ 'ਛੜਕ' ਕੇ ਵਰਤਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਫੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਣੇ ਨੂੰ ਸੁਆਦਲਾ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗ੍ਰੰਥ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਗਰਮ (Ushna) ਅਤੇ ਸਵਾਦ ਤਿੱਖਾ (Katu) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਈਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਲਕੀਆਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਰਾਜਿਕਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰੀਪਣ ਅਤੇ ਸੁਸਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਹੈ।
"ਰਾਜਿਕਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਤੇਜ਼ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦਵਾਈ ਹੈ।"
ਰਾਜਿਕਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਰਾਜਿਕਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਇਸਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਹਲਕਾਪਨ ਹਨ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਅਤੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਤਿੱਖਾ ਸਵਾਦ ਜੀਭ 'ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹੀ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸਦਾ ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਹੋਣਾ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਹੀ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਕਫ਼ ਲਈ ਕਿੰਨੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਪੇਟ ਦੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦ੍ਰਵਯਗੁਣ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਪੰਜ ਮੁੱਖ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਰਾਜਿਕਾ ਦੇ ਗੁਣ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ), ਰੂਖਾ (ਸੁੱਕਾ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਰਯ (Virya) | ਉਸ਼ਨ (ਗਰਮ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਤਿੱਖਾ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਕਰਮ | ਕਫ਼ ਨੂੰ ਕੁਝ (ਨਾਸ਼ਕ), ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ | ਕਫ਼ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਹੈ, ਵਾਤ ਵਧਣ 'ਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ। |
"ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਉਸ਼ਨ (ਗਰਮ) ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਸਿੱਧਾ ਕਫ਼ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਣ ਨੂੰ ਤੋੜਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।"
ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਰਾਜਿਕਾ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ੇ ਚੂਰਨ, ਕੜਾਹ ਜਾਂ ਤੇਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਸਦੇ ਚੂਰਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਤਲੇ ਹੋਏ ਬੀਜ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਆਦਲਾ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਪਾਚਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਜਾਂ ਅਲਸਰ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰ (FAQ)
ਰਾਜਿਕਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਰਾਜਿਕਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੋਜ (Shothahara) ਅਤੇ ਦਰਦ (Shoolahara) ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਤੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਰਾਜਿਕਾ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ), ਕੜਾਹ ਜਾਂ ਤੇਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪੇਟ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਰਾਜਿਕਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਅਤੇ ਤਿੱਖੀ ਹੈ, ਇਹ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਾਤ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਰਾਜਿਕਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਰਾਜਿਕਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਅਤੇ ਦਰਦ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਤੋੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਰਾਜਿਕਾ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ), ਕੜਾਹ ਜਾਂ ਤੇਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਰਾਜਿਕਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜਿਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਅਤੇ ਤਿੱਖੀ ਹੈ, ਇਹ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਾਤ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਉਪਾਅ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਗੜੇ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਆਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਰੋਤ
ਪਕੇ ਹੋਏ ਆਮ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਲਾਭ: ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸਣ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਇਲਾਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ