
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਗਠੀਆ, ਸਕੀਟੀਕਾ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਕੁਦਰਤੀ ਰਾਹਤ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਕਿਉਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ (Paederia foetida) ਇੱਕ ਐਸੀ ਲਤਾ ਜੜ੍ਹ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸਕੀਟੀਕਾ ਵਰਗੇ ਨਸਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਖਾਸ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਸਨੂੰ ਪੀਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਗੰਧ ਸਰੀਰਕ (garlic-like) ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹੀ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਅਤੇ ਸੁੰਜਾਰ (blockages) ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਯੂ (Vata) ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ (Charaka Samhita) ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਵਾਤਹਰ (Vatahara) ਅਤੇ ਸੋਥਹਰ (Shothahara) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕੱਚੇ ਦਵਾਈਆਂ ਵਾਂਗ ਸਿਰਫ ਦਰਦ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਰਗਾਂ (srotas) ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਕੇ ਖੂਨ ਦੀ ਸਰਕੂਲੇਸ਼ਨ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਉਹ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ ਦਰਦ ਨੂੰ ਢੱਕਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ (Ama) ਨੂੰ ਪਿਘਲਾ ਕੇ ਨਸਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਇਸਨੂੰ ਕੌੜਾ (Tikta), ਭਾਰੀ (Guru) ਅਤੇ ਗਰਮ (Ushna) ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਠੰਢੇ ਅਤੇ ਜਮ੍ਹੇ ਹੋਏ ਜੋੜਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਗਰਮੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮੁੱਲ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਤਿਕਤ (ਕੌੜਾ) | ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ |
| ਗੁਣਾ (ਗੁਣ) | ਗੁਰੂ (ਭਾਰੀ) | ਨਸਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਵੀਰਯ (ਤਾਕਤ) | ਉਸ਼ਨ (ਗਰਮ) | ਸੋਜ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਨੂੰ ਲਚਕਦਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਨੂੰ ਪਚਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਦੋਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ | ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸੋਜ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ |
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਇਲਾਜ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਾਜ਼ੀ ਜੜ੍ਹ, ਪੋਵੜੀ (ਚੂਰਨ), ਜਾਂ ਫੈਰਮੈਂਟੇਟਡ ਘੋਲ (ਅਰਿਸ਼ਟ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਰਦ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਵਾਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਲੱਛਣ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖਾਸ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਡਾਕਟਰ ਅਕਸਰ ਇਸਨੂੰ ਸਰਸੋਂ ਦੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਮਾਲੀਸ਼ ਲਈ ਵੀ ਸੁਝਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਉਹ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਕਾਰਨ ਹੋਏ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਵੀ ਘਟਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ?
ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਿੱਤ (Pitta) ਦੋਸ਼ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ, ਖੂਨ ਵਗਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਜਲਨ, ਤਾਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਅਨੁਭਵੀ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸਦੀ ਖੁਰਾਕ ਤੈਅ ਕਰੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀ ਹੈ?
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਤਹਰ (Vatahara) ਅਤੇ ਸੋਥਹਰ (Shothahara) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸਕੀਟੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ), ਕਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਗਰਮੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ (Ushna) ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗਰਮੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕੀ ਹੈ?
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਤਹਰ (Vatahara) ਅਤੇ ਸੋਥਹਰ (Shothahara) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਪਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਸਕੀਟੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਰਾਮ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ), ਕਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਪ੍ਰਸਾਰਿਨੀ ਗਰਮੀ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ (Ushna) ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗਰਮੀ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਉਪਾਅ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਗੜੇ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਆਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਰੋਤ
ਪਕੇ ਹੋਏ ਆਮ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਲਾਭ: ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸਣ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਇਲਾਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ