ਮਸ਼ (ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ)
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਮਸ਼ (ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ): ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਮਸ਼ (ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਕੀ ਹੈ?
ਮਸ਼ ਜਿਸਨੂੰ ਅਸੀਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ, ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਦਾਲ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਭੁੱਖ ਮਾਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਲਈ ਬਣੀ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰੀ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲੀ ਦਾਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ, ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਨਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦਾਲਾਂ ਗੈਸ ਜਾਂ ਸੁੱਕਾਪਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਮਸ਼ ਇਸ ਤੋਂ ਉਲਟ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਕੜਾਹੀ ਵਾਲੀ ਦਾਲ ਜਾਂ ਸਬਜ਼ੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋਵੋਗੇ, ਪਰ ਪੁਰਾਣੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ 'ਰਸਾਇਣ' (ਕਾਇਆਕਲਪ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ) ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ ਜਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਭਾਰ ਗੁਆ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖਾਣਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ (ਸੂਤਰ ਸਥਾਨ) ਵਿੱਚ ਮਸ਼ ਨੂੰ ਖੋਏ ਗਏ ਭਾਰ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਸਨੂੰ ਘੀ, ਜੀਰਾ ਜਾਂ ਅਦਰਕ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਧਾਰਨ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰੇਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ: ਮਸ਼ ਸਿਰਫ਼ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮਸ਼ ਦੇ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਮਸ਼ ਦੇ ਗੁਣ ਇਸਦੇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਮਿੱਠਾ (ਮਧੁਰ ਰਸ), ਭਾਰੀ (ਗੁਰੂ) ਅਤੇ ਤੇਲ ਵਾਲਾ (ਸਨਿਗਧ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਗਰਮ (ਉਸ਼ਣ ਵੀਰਯ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਇਕੱਠੇ ਮਿਲ ਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਣ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਦਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ।
ਮਸ਼ ਦੇ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਾਰਣੀ
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਗੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਗੁਰੂ (ਭਾਰੀ) ਅਤੇ ਸਨਿਗਧ (ਤੇਲ ਵਾਲਾ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਨਮੀ (moisture) ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਉਸ਼ਣ (ਗਰਮ) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) | ਪਾਚਨ ਬਾਅਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਕਾਰਜ | ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ, ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ | ਵਾਤ ਵਧਣ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। |
ਕੀ ਮਸ਼ (ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ) ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਹੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਮਸ਼ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਕਮੀ, ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਜਾਂ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜੋੜਾਂ ਦਾ ਦਰਦ ਜਾਂ ਸੁੱਕਾਪਨ) ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਠੀਕ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤਵਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿੱਤ ਵਧਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਠੰਢੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਧਨੀਆ ਜਾਂ ਪੁਦੀਨੇ ਨਾਲ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਗੱਲ: ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਸ਼ ਨੂੰ ਘੀ ਅਤੇ ਗਰਮ ਮਸਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਪਕਾਉਣਾ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਔਸ਼ਧੀ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਬਣਾਉਣ (rebuilding tissues) ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਸ਼ ਖਾਣੇ ਦੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ
ਮਸ਼ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕੱਚਾ ਜਾਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਓ। ਇਸਨੂੰ ਪਕਾਉਣ ਲਈ ਘੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ ਕਿਉਂਕਿ ਘੀ ਇਸਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਅਦਰਕ ਜਾਂ ਜੀਰਾ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਪਾਚਨ ਅਸਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਦਾਲ, ਸਬਜ਼ੀ ਜਾਂ ਰਾਜਮਾ ਵਾਂਗ ਪਕਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ (ਮਸ਼) ਤੋਂ ਵਜ਼ਨ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਮਸ਼ ਭਾਰੀ (ਗੁਰੂ) ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਕਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਿਹਤਮੰਦ ਭਾਰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖਾਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਚਰਬੀ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ ਖਾ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਿੱਤ ਵਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਸ਼ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਖਾਣ ਸਮੇਂ ਠੰਢੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਧਨੀਆ ਜਾਂ ਪੁਦੀਨੇ ਨਾਲ ਪਕਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮਸ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਪਕਾਇਆ ਜਾਵੇ?
ਮਸ਼ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੀ, ਅਦਰਕ ਜਾਂ ਜੀਰੇ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾ ਕੇ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਕਾਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਇਸਨੂੰ ਪਾਚਨ ਲਈ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਦਵਾਈ ਵਰਗਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਕਾਲੀ ਮੂੰਗ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ?
ਬਿਲਕੁਲ, ਮਸ਼ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਾਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਅਤੇ ਤੇਲ ਵਾਲਾ ਗੁਣ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇਪਣ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ