ਲੋਹ ਭਸਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਦੇ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ

ਲੋਹ ਭਸਮ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਬਣਦੀ ਹੈ?

ਲੋਹ ਭਸਮ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਲੋਹੇ ਦਾ ਰਾਖ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ (ਐਨੀਮੀਆ), ਪੀਲੀਆ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ 40 ਤੋਂ 100 ਵਾਰ ਸ਼ੁੱਧੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸਾੜਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਲੋਹੇ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗੁਣ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੁਆਰਾ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੋਖਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਕੁਆਲਟੀ ਦੀ ਲੋਹ ਭਸਮ ਬਹੁਤ ਬਾਰੀਕ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਦੀ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬੋਲੀ ਦੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਜੀਭ 'ਤੇ ਚੱਖੋ, ਤਾਂ ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਧਾਤੂ ਜਿਹਾ ਸਵਾਦ ਨਹੀਂ ਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਰਸ ਰਤਨ ਸਮੁੱਚ ਨਾਮਕ ਪੁਰਾਣੀ ਪੁਸਤਕ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਹ ਭਸਮ ਦਾ ਸਵਾਦ ਕੌੜਾ (ਕਸਾਵਾ) ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਲਾਲ ਰਕਤ ਕਣ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। > "ਲੋਹ ਭਸਮ ਸਿਰਫ਼ ਲੋਹਾ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਬੁਝਾਏ, ਡੂੰਘੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਪੁਰਾਣੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।" ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਦਾਦੀਆਂ-ਨਾਨੀਆਂ ਇਸਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਅਸਰ ਨਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਘੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੈਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਗਹਿਰੀਆਂ ਜਗ੍ਹਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ।

ਲੋਹ ਭਸਮ ਦੇ ਖਾਸ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?

ਲੋਹ ਭਸਮ ਦੇ ਗੁਣ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਗ (ਪਾਚਨ) ਅਤੇ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ। ਇਸਦਾ ਸੁਭਾਅ ਠੰਢਾ (ਸ਼ੀਤ ਵੀਰਯ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਕਾ (ਲਘੂ) ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ (ਰੂਖ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। | ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਖਿਆ (Explanation) | | :--- | :--- | | ਰਸ (Rasa) | ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ (ਕਸਾਵਾ ਅਤੇ ਮੀਠਾ) | | ਗੁਣ (Guna) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ | | ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤ (ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ) | | ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਮਿੱਠਾ (ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | | ਦੋਸ਼ (Dosha) | ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ | > "ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਹ ਭਸਮ ਉਹ ਖਾਸ ਔਸ਼ਧ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਖੂਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਧਾਤੂਆਂ (ਟਿਸ਼ੂਆਂ) ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।" ਇਸਦਾ ਠੰਢਾ ਸੁਭਾਅ ਇਸਨੂੰ ਪਿੱਤ (ਗਰਮੀ) ਵਾਲੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੀਲੀਆ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਸੋਜ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਾਚਨ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਘੀ ਜਾਂ ਮੱਖਣ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਮ ਹੋ ਸਕੇ।

ਲੋਹ ਭਸਮ ਕਿਵੇਂ ਅਤੇ ਕਦੋਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?

ਲੋਹ ਭਸਮ ਲੈਣ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਇਸਦੇ ਫਾਇਦੇ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਜਾਂ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਇਸਨੂੰ ਮਿੱਠੇ (ਮਿੱਠੀ), ਘੀ ਜਾਂ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਐਨੀਮੀਆ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋ, ਤਾਂ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚੋਣ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਾਚਨ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਘੀ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰੋ। ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ ਕਿ ਇਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਗਲਤ ਮਾਤਰਾ ਨਾਲ ਸਿੱਟੇ ਖਰਾਬ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਲੋਹ ਭਸਮ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ?

ਹਰ ਕੋਈ ਲੋਹ ਭਸਮ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦਾ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡਾ ਪਾਚਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਿੱਤ (ਗਰਮੀ) ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰੋ। ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। > "ਲੋਹ ਭਸਮ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਔਸ਼ਧ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਸਹੀ ਆਧਾਰ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਬ੍ਰਾਂਡ ਜਾਂ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਦਵਾਈ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਖਰੀਦ ਰਹੇ ਹੋ। ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਨਕਲੀ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਧਾਤੂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਲੋਹ ਭਸਮ ਬਾਰੇ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)

ਲੋਹ ਭਸਮ ਲੈਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਕਦੋਂ ਹੈ?

ਲੋਹ ਭਸਮ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਸੋਖਿਆ ਜਾਣ ਲਈ ਸਵੇਰੇ ਖਾਲੀ ਪੇਟ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ, ਘੀ ਜਾਂ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪਾਚਨ ਠੀਕ ਰਹੇ।

ਕੀ ਲੋਹ ਭਸਮ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?

ਹਾਂ, ਲੋਹ ਭਸਮ ਨੂੰ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਧੀ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਲੋਹ ਭਸਮ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?

ਲੋਹ ਭਸਮ ਲੈਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਚਾਹ ਜਾਂ ਕੌਫੀ ਨਾ ਪੀਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲੋਹੇ ਦੇ ਸੋਖਣ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਲੈਣ ਤੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 30 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਰ ਪੀਣੀ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।