
ਖਰਸੂਤਰ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਭਵਾਸੀਰ ਅਤੇ ਬਵਾਸੀਰ ਦਾ ਦੇਸੀ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਖਰਸੂਤਰ (Ksharasutra) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਖਰਸੂਤਰ (Ksharasutra) ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਧਾਗੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਵਾਸੀਰ (Fistula) ਅਤੇ ਬਵਾਸੀਰ (Piles) ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਧਾਗਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਿਲਾਈ ਦਾ ਧਾਗਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖਾਰ (Alkali) ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਪਾਮਾਰਗ ਅਤੇ ਹਲਦੀ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਔਜ਼ਾਰ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਖਰਸੂਤਰ ਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ (Ushna Virya) ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਤਿੱਖਾ (Katu) ਅਤੇ ਖਾਰਾ (Lavana) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਹੋਏ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਭਾਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 'ਛੇਦਨ' (ਕੱਟਣ) ਅਤੇ 'ਲੇਖਨ' (ਖੁਰਚਣ) ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਖਰਾਬ ਮਾਸ ਨੂੰ ਕੱਟ ਕੇ ਸੁੱਟਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮ ਨੂੰ ਭਰਦੀ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਤਿੱਖਾ ਸਵਾਦ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਈ ਗੰਦਗੀ ਨੂੰ ਤੋੜਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਖਾਰਾ ਸਵਾਦ ਨਰਮੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜੜ੍ਹੋਂ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਿਧੀ ਹੈ।
ਖਰਸੂਤਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ (Ksharasutra Properties)
ਹਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਦੇ ਪੰਜ ਮੂਲ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇਹ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਅਸਰ ਕਰੇਗੀ। ਖਰਸੂਤਰ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਇਸਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਪਯੋਗ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ:
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮੁੱਲ | ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ), ਲਵਣ (ਖਾਰਾ) | ਚਯਾਪਚਯ (Metabolism) ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਭੌਤਿਕ ਗੁਣ) | ਤੀਖਣ (ਤੇਜ਼), ਲੇਖਨ (ਖੁਰਚਣ ਵਾਲਾ) | ਖਰਾਬ ਮਾਸ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫੋੜੇ ਜਾਂ ਘਾਵ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਕੇ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰ্য** (ਤਾਸੀਰ) | ਉਸ਼ਨ (ਗਰਮ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ** (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੋਜ਼ਸ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਊਤਕਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ** | ਕਫ਼-ਵਾਤ ਨਾਸ਼ਕ | ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। |
ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੱਥ: ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਦੌਰਾਨ, ਧਾਗੇ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਾ ਖਾਰੀ ਪਦਾਰਥ ਫਿਸਟੁਲਾ ਟ੍ਰੈਕਟ (ਨਾਲੀ) ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਹਿ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਨਵੇਂ ਊਤਕ (tissue) ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੁੜ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਖਰਸੂਤਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਫਾਇਦੇ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ
ਖਰਸੂਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਦਾ ਰੋਗਾਂ (Anorectal disorders) ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਜਰੀ ਬਿਨਾਂ ਭਵਾਸੀਰ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਤਰੀਕਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਇਸ ਧਾਗੇ ਨੂੰ ਫਿਸਟੁਲਾ ਦੀ ਨਾਲੀ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਊਤਕਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੋਇਆ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਤਾਜ਼ੇ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਊਤਕ ਛੱਡਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ 'ਕੱਟਣਾ ਅਤੇ ਭਰਨਾ' (Cut and Heal) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਧੀ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਪਏ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਹੜੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ?
- ਭਵਾਸੀਰ (Fistula-in-Ano): ਗੁਦਾ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਬਣੀ ਅਸਾਧਾਰਨ ਨਾਲੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ।
- ਬਵਾਸੀਰ (Hemorrhoids/Piles): ਖੂਨ ਵਗਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੀ ਹੋਈ ਬਵਾਸੀਰ ਨੂੰ ਸੁੰਗਾੜਨ ਲਈ।
- ਪਿਲੋਨੀਡਲ ਸਾਈਨਸ: ਪਿੱਠ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਘਾਵਾਂ ਲਈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਸਵਾਲ: ਕੀ ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਦਰਦਨਾਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਨਹੀਂ, ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਸਥਾਨਕ ਬੇਹੋਸ਼ੀ (Local Anesthesia) ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਲਕੀ ਜਿਹੀ ਜਲਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਕੀ ਖਰਸੂਤਰ ਨਾਲ ਬਵਾਸੀਰ ਮੁੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹੋਂ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਮੁੜ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ (5% ਤੋਂ ਘੱਟ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਪਣਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਸਵਾਲ: ਇਸ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ?
ਜਵਾਬ: ਫਿਸਟੁਲਾ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਅਤੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿੱਚ 3 ਤੋਂ 8 ਹਫ਼ਤੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਧਾਗੇ ਨੂੰ ਹਰ 7-10 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਬਦਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਧੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਖਾਰ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਧਾਗੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਭਵਾਸੀਰ ਦੀ ਨਾਲੀ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਅਤੇ ਠੀਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਧਾਗਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਖਰਾਬ ਮਾਸ ਨੂੰ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਨਵੇਂ ਊਤਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਖਰਸੂਤਰ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਪਏ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਖਰਸੂਤਰ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਪਏ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਮਰੀਜ਼ ਇਲਾਜ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਹਲਕੇ-ਫੁਲਕੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਸੰਭਾਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਖਰਸੂਤਰ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਸਥਾਨ ਹੈ?
ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਖਰਸੂਤਰ ਨੂੰ 'ਸ਼ਸਤਰ' (ਸਰਜੀਕਲ ਔਜ਼ਾਰ) ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਗੁਦਾ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਪੱਕਾ ਇਲਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ