ਕਪਿੱਥਾ (Wood Apple)
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਕਪਿੱਥਾ (Wood Apple): ਦਸਤ, ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੇ ਖਰਾਬੀ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਏਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਕਪਿੱਥਾ (Wood Apple) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਕਪਿੱਥਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ 'ਕੈੱਲਾ' ਜਾਂ 'ਬੈਂਗਲੂਰ ਆਪਲ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਦਸਤਾਂ (diarrhea) ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਫਲ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਤਾਸੀਰ ਵਾਲੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਢੀਲੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸੁੰਘੜਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕੀਤੇ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸਦੀ ਪਛਾਣ ਇਸਦੇ ਕਠੋਰ, ਧੂਸਰ-ਭੂਰੇ ਛੋਲੇ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ ਅਕਸਰ ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਹਥੌੜੇ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਅੰਦਰਲਾ ਗੂਦਾ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਜਿਹੀ, ਖੱਟੀ ਅਤੇ ਹਲਕੀ ਖਮੀਰ ਵਾਲੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਇਸ ਗੂਦੇ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਗੁੜ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ਗੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੇਟ ਦੀ ਖਰਾਬੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਭੋਜਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਮਸਤਿਸ਼ਕ ਲਈ ਇੱਕ ਟੋਨਿਕ (ਮੇਧਿਆ) ਵਜੋਂ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਗਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
"ਕਪਿੱਥਾ ਉਹ ਵਿਲੱਖਣ ਫਲ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪੇਟ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਤਿੱਖਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।"
ਕਪਿੱਥੇ ਦੇ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ (Rasa, Guna, Virya) ਕੀ ਹਨ?
ਆਇੁਰਵੈਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਪਿੱਥੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਇਸਦੇ ਖੱਟੇ ਅਤੇ ਕਸਾਈ (astringent) ਸਵਾਦ, ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਗੁਣ, ਅਤੇ ਠੰਢੀ ਤਾਸੀਰ (Sheeta Virya) ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਨਮੀ ਅਤੇ ਗਤੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਪਾਚਨ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਵਰਣ (Description) | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ (Effect) |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਖੱਟਾ ਅਤੇ ਕਸਾਈ (Amla & Kashaya) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਸਤਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਹਲਕਾ (Laghu) ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ (Ruksha) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪਾ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤਲ (Sheeta - Cold) | ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੂ (Katu - Pungent) | ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ (Dosha) | ਕਫ਼ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਇਆ ਜਾਵੇ। |
ਕਪਿੱਥਾ ਕਿਵੇਂ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਖਾਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤਰੀਕਾ ਇਸਦਾ ਗੂਦਾ ਗੁੜ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਦ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਖਾਣਾ ਹੈ। ਦਸਤਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ, ਇਸਦਾ ਗੂਦਾ ਥੋੜ੍ਹੇ ਜਿਹੇ ਨਮਕ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਣਾ ਚੰਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਪੇਟ ਦੀ ਲਾਈਨਿੰਗ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਨੂੰ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਘੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦੀ ਠੰਢੀ ਤਾਸੀਰ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਨਾ ਵਧਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।
ਕਪਿੱਥੇ ਦੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਬਾਰੇ ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਕੀ ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਾਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕਪਿੱਥਾ ਖਾਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਰਿਮਾਣ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕਬਜ਼ ਜਾਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਜਦੋਂ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਹੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਖੱਟਾ ਸਵਾਦ ਪਸੰਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕੀ ਮੈਂ ਕਪਿੱਥਾ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਐਸਿਡਿਟੀ ਜਾਂ ਪਿੱਤ (Pitta) ਦੀ ਵੱਧ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੱਚੇ ਜਾਂ ਖੱਟੇ ਕਪਿੱਥੇ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਨਾ ਵਧੇ।
ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ?
ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਦੇ ਕਠੋਰ ਛੋਲੇ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਅੰਦਰਲਾ ਗੂਦਾ ਕੱਢੋ। ਇਸ ਗੂਦੇ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਗੁੜ, ਨਮਕ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਮਿਲਾਓ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਲਾ ਕੇ ਛਾਣ ਕੇ ਪੀਓ। ਇਹ ਤਰੀਕਾ ਪੇਟ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
"ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਪਿੱਥਾ ਉਹ ਔਸ਼ਧ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕੀਤੇ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਸਤਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।"
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਕਪਿੱਥੇ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਾਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਾਣ ਨਾਲ ਕਬਜ਼ ਜਾਂ ਅਮਲਤਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੈਣ 'ਤੇ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਐਸਿਡਿਟੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕੀ ਮੈਂ ਕਪਿੱਥਾ ਖਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਸ ਐਸਿਡਿਟੀ ਜਾਂ ਪਿੱਤ ਵਧਿਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਕੱਚੇ ਕਪਿੱਥੇ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਇਸਨੂੰ ਘੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਓ।
ਦਸਤਾਂ ਲਈ ਕਪਿੱਥਾ ਕਿਵੇਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਦਸਤਾਂ ਲਈ ਕਪਿੱਥੇ ਦੇ ਗੂਦੇ ਨੂੰ ਗੁੜ ਅਤੇ ਨਮਕ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪੀਣਾ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਟ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਮੰਡੂਕਪੱਰਨੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਓ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰੋ
ਮੰਡੂਕਪੱਰਨੀ ਆਧੁਨਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਯਾਦ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਸਾਇਣ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸ਼੍ਰਿੰਗਿਆਦੀ ਚੂਰਨ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖਾਂਸੀ, ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਸ਼੍ਰਿੰਗਿਆਦੀ ਚੂਰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖਾਂਸੀ ਅਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕਰਕਟਸ਼੍ਰਿੰਗੀ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਕੇ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਲੋਧਰ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ, ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਸਕ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਯੋਗ
ਲੋਧਰ ਇੱਕ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਮਹਿਲਾ ਸਿਹਤ, ਭਾਰੀ ਮਾਹਵਾਰੀ ਅਤੇ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕਸਾਈ ਗੁਣ ਖੂਨ ਨੂੰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਨੂੰ ਸੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸੁੱਕੇ ਤਵਚਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕਮਲਕੰਦ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤਣਾ
ਕਮਲਕੰਦ (ਕਮਲ ਦਾ ਤਣਾ) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ ਹੈ ਜੋ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਕਸੈਲਾ ਸੁਆਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਭਾਰੀਪਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵੱਚ ਤੇਲ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਜੰਟ
ਵੱਚ ਤੇਲ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗੀ ਤਾਜ਼ਗੀ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਤੇਲ ਹੈ। ਇਹ ਨੱਕ ਰਾਹੀਂ ਲਾਗੂ ਕਰਨ 'ਤੇ ਸਾਈਨਸ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਅਰਜੁਨ ਤਵਚਾ: ਦਿਲ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਿੱਤ-ਕਫ਼ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ
ਅਰਜੁਨ ਤਵਚਾ ਦਿਲ ਦੀ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਔਸ਼ਧੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਸ਼ਾਇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ