ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ: ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਂਾਂ ਲਈ ਪਾਚਨ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਟੌਨਿਕ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਮੀਰ ਹੋਇਆ (fermented) ਤਰਲ ਟੌਨਿਕ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਦੇ ਜੀਰੇ (Cuminum cyminum) ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚੇ ਜਨਮਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (Agni) ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਰੰਗ ਸੁਨਹਿਰੀ-ਭੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭੁਨੇ ਹੋਏ ਮਸਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਲਕਾ ਮੀਠਾ ਅਤੇ ਸੁਕੂਨ ਦਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਜੀਰੇ ਦੇ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ (dry) ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਸਰੀਰ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸੋਖਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਇਸ ਟੌਨਿਕ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਗਿਲਾਸ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀਂਦੀ ਹੈ। ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇੱਕ ਕੈਟਾਲਿਸਟ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਜਟਿਲ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਿਹਨਤ ਨਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਖਮੀਰੀ ਤਿਆਰੀਆਂ (ਅਰਿਸ਼ਟ) ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਭਾਰੀ ਪਾਚਨ ਦੀ ਲੋੜ ਬਿਨਾਂ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਚਿਕਿਤਸਾਈ ਫਲ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
"ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਵਿੱਚ ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਰਾਬ ਇੱਕ ਘੋਲਕ (solvent) ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਦਵਾਈ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।"
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਇਸ ਟੌਨਿਕ ਦੇ ਮੁੱਖ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਗੈਸ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) ਅਤੇ ਕਸਾਇ (ਸੁਆਦ) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਬਜ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ) ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ (ਤੇਜ਼) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਏ ਕੂਟ (toxicity) ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਉਸ਼ਣ (ਗਰਮ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਸਰਕੂਲੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਖੁਰਾਕ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। |
ਕੀ ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ (Lactation) ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਮਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਜੀਰੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਫਰਕ ਹੈ?
ਸਧਾਰਨ ਜੀਰੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਬਲੇ ਹੋਏ ਜੀਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਭਿਓਣ ਨਾਲ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਇੱਕ ਖਾਸ ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ (fermentation process) ਦੁਆਰਾ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦਵਾਈ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਧਾਰਨ ਪਾਣੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਲਈ, ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਲਈ ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਨੂੰ ਸਾਧਾਰਨ ਜੀਰੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਵਧਾਨੀ ਅਤੇ ਤਿਆਰੀ
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਘਰ 'ਤੇ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਓ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਫ਼-ਸਫਾਈ ਦਾ ਪੂਰਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੀ ਗਰੰਟੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਕਦੇ ਵੀ ਬਿਨਾਂ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾ ਕਰੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਜੀਰੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੀ ਅੰਤਰ ਹੈ?
ਸਾਧਾਰਨ ਜੀਰੇ ਦਾ ਪਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ ਉਬਲੇ ਜੀਰਿਆਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਖਮੀਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਹੀਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਰਾਬ ਦਵਾਈ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਜੀਰਕਰਿਸ਼ਟਮ ਕਦੋਂ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ, ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ