ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ (Valaka) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗਾਈਡ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ (Hrivera) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਾਲਕਾ (Valaka) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ, ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਦਸਤਾਂ ਜਿਹੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਕੌੜਾ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗੁਣ ਇਸਦੀ ਠੰਢਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ ਜੋ ਰੱਤ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਈ ਅੱਗ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਦ੍ਰਵਯ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜ਼ਹਿਰ (toxins) ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਘਟਾਏ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਜਿਸਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦੀ ਕੌੜਾਪਨ (Tikta Rasa) ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸੁਆਦ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਠੰਢਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨਾਲ ਸਾਫ਼ ਹੋਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੁੱਖ ਯੰਤਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੀ ਕੌੜਾਪਨ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਸੰਤੁਲਿਤ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ (Tikta) ਹੈ, ਗੁਣ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ (Laghu, Ruksha) ਹਨ, ਇਸਦੀ ਊਰਜਾ ਠੰਢੀ (Sheeta Virya) ਹੈ, ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤਿੱਖਾ (Katu Vipaka) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਿਸ਼ਰਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਨਮੀ ਨੂੰ ਸੋਖਣ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੱਥੀਂ ਹੈ।
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮੁੱਲ | ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸੁਆਦ) | ਤਿਕਤ (ਕੌੜਾ) | ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਗੁਣ) | ਲਗੁ, ਰੁੱਖਸ (ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਨੂੰ ਸੋਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਰਯ (ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ) | ਸੀਤ (ਠੰਢਾ) | ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੁ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਦੇ ਪਾਊਡਰ (ਚੂਰਨ), ਕਥਾਹ (ਕਣਕਾਂ) ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਚਿਕਿਤਸਕਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਰੀਰਕ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੁਰਾਕ ਨੂੰ ਢਾਲੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ (ਜਵਰਘਨ) ਅਤੇ ਦਸਤ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ (ਗ੍ਰਾਹੀ) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਨੂੰ ਘਰ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਤੁਸੀਂ ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਪਾਊਡਰ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ) ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਕਥਾਹ (ਕਣਕਾਂ) ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਕੌੜਾਪਨ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਆਦ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਅਸਰ ਹੈ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਕੌੜਾਪਨ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਆਦ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਠੰਢਾ ਹੋਣ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੁੱਖ ਯੰਤਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ (ਜਵਰਘਨ) ਅਤੇ ਦਸਤ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ (ਗ੍ਰਾਹੀ) ਦਵਾਈ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਨੂੰ ਘਰ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਤੁਸੀਂ ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਪਾਊਡਰ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ) ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜਾਂ ਇਸਦੇ ਕਥਾਹ (ਕਣਕਾਂ) ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਹ੍ਰੀਵੇਰਾ ਦਾ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ (Tikta), ਗੁਣ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ (Laghu, Ruksha), ਊਰਜਾ ਠੰਢੀ (Sheeta Virya) ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤਿੱਖਾ (Katu Vipaka) ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ