ਹਿਜਲ (Barringtonia acutangula)
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਹਿਜਲ (Barringtonia acutangula): ਦਸਤ, ਰਕਤ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਹਿਜਲ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਉਪਯੋਗ?
ਹਿਜਲ (Barringtonia acutangula) ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪੌਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਛਾਲ ਦਸਤ, ਰਕਤ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਹੋਏ ਪਿੱਤ (ਗਰਮੀ) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ, ਹਿਜਲ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰਕਤ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਔਸ਼ਧ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਔਸ਼ਧਾਲਯ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਹਿਜਲ ਲੱਭਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਅਕਸਰ ਸੁੱਕੇ, ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦੇ ਫਲ ਜਾਂ ਬਾਰੀਕ, ਕੌੜੇ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਕਸੈਲਾ (astringent) ਅਤੇ ਕੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਭ 'ਤੇ ਖਿੱਚ ਭਰੀ ਅਹਿਸਾਸ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਤਿੱਖਾਪਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ 'ਕਸੈਲੇ' ਅਤੇ 'ਤਿੱਖੇ' ਸੁਆਦ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਸਦੀ ਠੰਢੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਸਾਲੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹਿਜਲ ਵਿੱਚ 'ਸੀਤ ਵਿਰਯ' (ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ, ਸੋਜ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਖੂਨ ਵਹਾਅ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਚੋਣ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਜਲ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕੀ ਹਨ?
ਹਿਜਲ ਦੇ ਪੰਜ ਮੁੱਖ ਗੁਣ ਹਨ ਜੋ ਇਸਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਕਸੈਲਾ (Kashaya) ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ (Katu) ਹੈ, ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਹਲਕੀ (Laghu) ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ (Ruksha) ਹੈ, ਇਸਦੀ ਵਿਰਯ ਠੰਢੀ (Sheeta) ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਵਿਪਾਕ (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ) ਤਿੱਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਧੇ ਹੋਏ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੋਖਣ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਿਜਲ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਾਰਣੀ
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ |
|---|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕਸੈਲਾ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ | ਜ਼ਖਮ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨਾ |
| ਗੁਣ (Guna) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਨਮੀ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਵਿਰਯ (Virya) | ਠੰਢਾ (Sheeta) | ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਦਾ ਹੈ |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਤਿੱਖਾ | ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਚਨ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਟਿਮੂਲੇਟ ਕਰਦਾ ਹੈ |
ਦਸਤ ਅਤੇ ਰਕਤ ਸੰਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ ਹਿਜਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਦਸਤ (Diarrhea) ਜਾਂ ਖੂਨ ਵਹਾਅ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਹਿਜਲ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਫਲ ਜਾਂ ਛਾਲ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਕੜਾਹ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕੜਾਹ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਵਾਰ ਗਰਮ-ਗਰਮ ਪੀਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਧੂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਾਈਡ ਇਫੈਕਟ ਦੇ ਪੇਟ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੁਝਾਅ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
ਹਿਜਲ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਔਸ਼ਧ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਬਿਨਾਂ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਨਾ ਵਧਾਓ। ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਿਜਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਕੋਈ ਨਿਪੁੰਨ ਡਾਕਟਰ ਇਸਨੂੰ ਸੁਝਾਅ ਨਾ ਦੇਵੇ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਕੀ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਹਿਜਲ ਲੈ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ?
ਨਹੀਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਹਿਜਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਝਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਇਹ ਕੋਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਨਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਗਰਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰਤਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਦਸਤ (Diarrhea) ਲਈ ਹਿਜਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਦਸਤ ਲਈ, ਹਿਜਲ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਫਲ ਜਾਂ ਛਾਲ ਦਾ ਕੜਾਹ ਬਣਾ ਕੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਵਾਰ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਧੂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਹਿਜਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਖੂਨ ਵਹਾਅ (Bleeding) ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਹਿਜਲ ਦੇ ਕਸੈਲੇ ਗੁਣ ਖੂਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਜੰਮਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਕਤਸ੍ਰਾਵ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਮਾਤਰਾ (Dosage) ਕੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਰੋਗ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਉਮਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 3-6 ਗ੍ਰਾਮ ਪਾਊਡਰ ਜਾਂ ਕੜਾਹ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਹਿਜਲ ਲੈ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ?
ਨਹੀਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਲਈ ਹਿਜਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਝਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਇਹ ਕੋਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਨਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਗਰਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰਤਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਦਸਤ ਲਈ ਹਿਜਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ?
ਦਸਤ ਲਈ, ਹਿਜਲ ਦੇ ਸੁੱਕੇ ਫਲ ਜਾਂ ਛਾਲ ਦਾ ਕੜਾਹ ਬਣਾ ਕੇ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2-3 ਵਾਰ ਪੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਧੂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਹਿਜਲ ਖੂਨ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਹਿਜਲ ਦੇ ਕਸੈਲੇ ਗੁਣ ਖੂਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਜੰਮਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਕਤਸ੍ਰਾਵ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ (Dosage) ਕੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਰੋਗ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਉਮਰ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 3-6 ਗ੍ਰਾਮ ਪਾਊਡਰ ਜਾਂ ਕੜਾਹ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ