ਹਿਜਲ (Hijal): ਦਸਤ, ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਅਸਰਦਾਰ ਘਰੇਲੂ ਔਸ਼ਧ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਹਿਜਲ (Hijal) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਕੀ ਖਾਸ ਮਹੱਤਵ ਹੈ?
ਹਿਜਲ (Barringtonia acutangula) ਦਾ ਫਲ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਦਸਤ, ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਔਸ਼ਧ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਮ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਾਪ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਖਾਸ ਔਜ਼ਾਰ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਦੁਕਾਨ 'ਤੇ ਦੇਖਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੁੱਕਾ, ਭੂਰਾ ਫਲ ਜਾਂ ਬਾਰੀਕ, ਕੌੜਾ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਭ 'ਤੇ ਕਸੈਂਦਰ (astringent) ਜਿਹਾ ਅਹਿਸਾਸ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹਲਕੀ ਤਿੱਖਾਪਣ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕਸੈਂਦਰ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ ਸਵਾਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਖੂਨ ਵਹਿਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੀ ਠੰਡੀ ਊਰਜਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਸਾਲਿਆਂ ਦੇ ਉਲਟ ਜੋ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਹਿਜਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਤ ਵਿਰਿਆ (ਠੰਡੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਬਿਹਤਰੀਨ ਚੋਣ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਜ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਤੀਬਰ ਖੂਨ ਵਹਿਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
"ਹਿਜਲ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।"
ਹਿਜਲ ਦੇ ਖਾਸ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਹਿਜਲ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ ਨੂੰ ਪੰਜ ਮੁੱਖ ਗੁਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ: ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਕਸੈਂਦਰ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ ਹੈ, ਗੁਣ ਹਲਕੇ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਹਨ, ਇਸਦੀ ਊਰਜਾ ਠੰਡੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤਿੱਖਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਮਿਲ ਕੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਅਤਿਰਿਕਤ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁਕਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
| ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ (Properties) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕਸੈਂਦਰ (ਖੱਟਾ/ਸੁੰਘੜਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ (ਕੌੜਾ-ਤਿੱਖਾ) |
| ਗੁਣ (Guna) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ) ਅਤੇ ਰੂਖਾ (ਸੁੱਕਾ) |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤ (ਠੰਡਾ) |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਭਾਵ) |
| ਦੋਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ (Dosha Effect) | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇ ਅਤਿ ਵਰਤੋਂ ਹੋਵੇ। |
ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਸ਼ਧਾਂ ਵਿੱਚ ਕਸੈਂਦਰ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਡੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਖੂਨ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਿਜਲ ਇਸੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
"ਹਿਜਲ ਦੀ ਕਸੈਂਦਰ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਸੁੰਘੜਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੂਨ ਦੇ ਵਹਾਅ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਰੋਕ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।"
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੂਰਨ (ਪਾਊਡਰ), ਕੁਢਾ (ਕੱਛਾ) ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖੂਨ ਵਹਿਣ ਜਾਂ ਦਸਤ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਉਪਯੋਗ ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਮ ਸਵਾਲ ਅਤੇ ਜਵਾਬ (FAQ)
ਹਿਜਲ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਗ੍ਰਾਹੀ' (ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ 'ਰਕਤਸਤੰਭਨ' (ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ) ਔਸ਼ਧ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਵਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਖਾਣ ਦੀ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੁਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਹਿਜਲ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਉਪਯੋਗ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਤਿ ਵਰਤੋਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਹਿਜਲ ਦਾ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਗ੍ਰਾਹੀ' (ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ 'ਰਕਤਸਤੰਭਨ' (ਖੂਨ ਵਹਿਣਾ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ) ਔਸ਼ਧ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਦੋਵਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਹਿਜਲ ਦੀ ਖਾਣ ਦੀ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੁਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਹਿਜਲ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਿਜਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਉਪਯੋਗ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਤਿ ਵਰਤੋਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਲਵੰਗਾਦੀ ਵਰਤੀ: ਗਲੇ ਦੀ ਖਰਾਸ਼, ਖਾੰਸੀ ਅਤੇ ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਬਦਬੂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ
ਲਵੰਗਾਦੀ ਵਰਤੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਆਇੁਰਵੈਦਿਕ ਔਸ਼ਧ ਹੈ ਜੋ ਗਲੇ ਦੀ ਖਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਬਦਬੂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਖਾਸ ਗੁਣ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਸਿਧਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਤਾਵਰੀ: ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਹਾਰਮੋਨਲ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਸਤਾਵਰੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ, ਹਾਰਮੋਨਲ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕੈਸ਼ੋਰ ਗੁਗਗੁਲ: ਗਠਿਆ, ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਖੰਘੀ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਦਵਾਈ
ਕੈਸ਼ੋਰ ਗੁਗਗੁਲ ਗਠਿਆ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਘਟਾਏ ਬਿਨਾਂ ਜੋੜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾ ਹੋਏ ਕਚਰੇ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ