ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਖਜ਼ਾਨਾ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਗੋਰੋਚਨਾ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਖਾਸ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਗੋਰੋਚਨਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਕਸਰ 'ਗਾਏ ਦਾ ਪਿਤਤ ਪੱਥਰ' ਜਾਂ 'Cow Bezoar' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਗਾਏ ਦੀ ਪਿਤਤ ਥੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਪਦਾਰਥ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ 'ਮੇਧਯ ਰਸਾਇਣ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ, ਪੱਥਰ ਵਰਗਾ ਪਦਾਰਥ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਰੰਗ ਪੀਲਾ-ਭੂਰਾ ਜਾਂ ਸੁਨਹਿਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਬਦਬੂ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਵਰਗਾ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਤਿੱਖਾਪਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਭਾਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗੋਰੋਚਨਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਬੁਖਾਰ, ਜ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੋਰੋਚਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚਲੀ ਆ ਰਹੀ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਕੰਨ ਦੇ ਸੰਕਰਮਣ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਸੁਕਾ ਕੇ ਪੀਸਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜ ਇਹ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਗੁਣ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਸਦੇ ਪੰਜ ਮੁੱਢਲੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਸ਼ੀਤਲ' (ਠੰਡੀ) ਅਤੇ 'ਤਿੱਖਾ' (Tikta) ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅਤਿਰਿਕਤ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮਾਨ (ਮੁੱਲ) | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਤਿੱਖਾ (ਕੌੜਾ) | ਵਿਸ਼ਹਰ (ਜ਼ਹਿਰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਰਕਤਸ਼ੋਧਕ (ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) |
| ਗੁਣ (ਗੁਣ) | ਸੁਖ, ਹਲਕਾ | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਭਾਰ ਹਲਕਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਸੁਧਾਰਦਾ ਹੈ |
| ਵੀਰਯ (ਸ਼ਕਤੀ) | ਸ਼ੀਤਲ (ਠੰਡਾ) | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ |
| ਵਿਪਾਕ (ਹਜ਼ਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕਟੂ (ਤਿੱਖਾ) | ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਬਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ |
| ਦੋਸ਼ (ਕਿਸ 'ਤੇ ਅਸਰ) | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ |
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਊਡਰ (ਚੂਰਣ), ਕੱਢਾ ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੋ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੋਰੋਚਨਾ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਕੀ ਹਨ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ, ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਕੰਨ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੇਧਯ (ਦਿਮਾਗ ਲਈ) ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਘਨ (ਜ਼ਹਿਰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਗੋਰੋਚਨਾ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਨੂੰ ਚੂਰਣ, ਕੱਢਾ ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਦੁੱਧ ਜਾਂ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਖੁਰਾਕ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਹੀ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਗੋਰੋਚਨਾ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਆਮ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਕੰਨ ਦੇ ਸੰਕਰਮਣ ਲਈ ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੀ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਅੱਜ ਇਹ ਘੱਟ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਗੋਰੋਚਨਾ ਦੇ ਗੁਣ ਸ਼ੀਤਲ (ਠੰਡੇ) ਅਤੇ ਤਿੱਖੇ ਹਨ। ਇਹ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਜੈਪਾਲ ਦੇ ਲਾਭ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਲਈ ਤਾਕਤਵਰ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ
ਜੈਪਾਲ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਤਾਕਤਵਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਇਸਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਮਾਤਰਾ ਬਾਰੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਬਰਤਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵਰਾਹੀਕੰਦ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਾਕਤ, ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਵਾਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਯੋਗ
ਵਰਾਹੀਕੰਦ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੌਸ਼ਟਿਕਤਾ ਦੇ ਕੇ ਥੱਕਾਵਟ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਭੂਮੀ ਜੰਬੁਕਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਭੂਮੀ ਜੰਬੁਕਾ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕੱਫ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਸਿੱਧਾ ਮਕਰਧਵਜ: ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਲਈ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਨਸਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਦਾ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤੇਲ
ਸਿੱਧਾ ਮਕਰਧਵਜ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਪਾਰੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਤੇ ਠੰਢ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਇਰਿਮੇਦਾਦੀ ਤਿਲ: ਮਸੂੜਿਆਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਖੂਨ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਤਰੀਕਾ
ਇਰਿਮੇਦਾਦੀ ਤਿਲ ਮਸੂੜਿਆਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਖੂਨ ਆਉਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਤੇਲ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਕੌੜੇ ਅਤੇ ਕਸੈਲੇ ਸਵਾਦ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮੂੰਹ ਦੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਕੇ ਦੰਦਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਉਸ਼ੀਰਾ (ਖਸ) ਦੇ ਲਾਭ: ਗਰਮੀ, ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਲਈ ਸੁਥਰਾ ਰਾਹਤ
ਉਸ਼ੀਰਾ (ਖਸ) ਸਰੀਰ ਦੀ ਅਤਿ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਿੜਚਿੜੀ ਚਮੜੀ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਠੰਡਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਗੜਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ