ਧਮਸਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਤਵਚਾ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਵਰਤੋਂ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਧਮਸਾ (Dhamasa) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਧਮਸਾ (Fagonia cretica) ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਅਤੇ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ, ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਜਾਂ ਫੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਰੇਤਲੇ ਜਾਂ ਸੁੱਕੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੇ ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤੇ ਚਬਾਉਂਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਸੁੱਕੀ ਪਾਊਡਰ ਦਾ ਸਵਾਦ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਤਿੱਖੀ ਕੌੜਾਪਨ ਅਤੇ ਜੀਭ 'ਤੇ ਸੁੱਕਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਖਾਸ ਸਵਾਦ ਪੈਟਰਨ (ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕਸਾਈ ਰਸ) ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਹਿਰ (Ama) ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਪੌਸ ਨੂੰ ਸੁੱਕ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੇਸੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਇਸਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸਟ ਬਣਾ ਕੇ ਸਿੱਧਾ ਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਜਲਨ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੰਢਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਰੋਕਦੀ ਹੈ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਗ੍ਰੰਥ 'ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ' ਵਿੱਚ ਧਮਸਾ ਨੂੰ ਖੂਨ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਵਾਈ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਧਮਸਾ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ (Ayurvedic Properties) ਕੀ ਹਨ?
ਧਮਸਾ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਸਦੇ ਊਰਜਾ ਗੁਣਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਇਹ ਹਲਕਾ, ਸੁੱਕਾ ਅਤੇ ਠੰਢਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਡੂੰਘੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਸੋਜ ਘਟਾਈ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ, ਬਿਨਾਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤ (Pitta) ਅਤੇ ਕਫ਼ (Kapha) ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਾਰਣੀ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ:
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਵਰਣ (Punjabi Description) |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕਸਾਈ (Khatta aur Kasai) |
| ਗੁਣ (Guna) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ (Halka aur Sukha) |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤਲ (ਠੰਢਾ) (Sheetal/Cooling) |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕੌੜਾ (Kara) |
| ਦੋਸ਼ ਕਾਰਜ (Dosha Effect) | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ (Pitta aur Kapha ko santulit karti hai) |
ਧਮਸਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਮ ਟੋਨਿਕ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਟਾਰਗੇਟਿਡ ਹੱਲ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਲਨ, ਖਰਾਸ਼ ਜਾਂ ਤਾਪ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ।
ਧਮਸਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਇਸ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤਰੀਕਾ ਇਸਦਾ ਚੂਰਣ (ਪਾਊਡਰ) ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਸਦਾ ਕਢਾ (ਕਾਫ਼ਾ) ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ 1 ਚਮਚ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫੋੜਿਆਂ ਜਾਂ ਜ਼ਖ਼ਮਾਂ ਲਈ, ਤਾਜ਼ੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸਟ ਬਣਾ ਕੇ ਸਿੱਧਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਧਮਸਾ ਦੇ ਆਮ ਸਵਾਲ ਅਤੇ ਜਵਾਬ (FAQ)
ਧਮਸਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਧਮਸਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ (Raktashodhak) ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੇ ਰੋਗਾਂ (Kushthaghna) ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੁਖਾਰ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਧਮਸਾ ਦਾ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਧਮਸਾ ਚੂਰਣ ਨੂੰ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਢਾ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਚਮਚ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੋ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਕਰੋ।
ਕੀ ਧਮਸਾ ਕੋਈ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਭਾਵ (Side Effects) ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੌੜੀ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਅਸਵਿਧਾ ਜਾਂ ਸੁੱਕਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਧਮਸਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ?
ਧਮਸਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ (Raktashodhak) ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਦੇ ਰੋਗਾਂ (Kushthaghna) ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੁਖਾਰ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਧਮਸਾ ਦਾ ਸਹੀ ਖੁਰਾਕ ਕੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਧਮਸਾ ਚੂਰਣ ਨੂੰ ਗੁਨਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਢਾ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਚਮਚ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੋ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਖੁਰਾਕ ਨਾਲ ਕਰੋ।
ਕੀ ਧਮਸਾ ਕੋਈ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਭਾਵ (Side Effects) ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੌੜੀ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਅਸਵਿਧਾ ਜਾਂ ਸੁੱਕਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਧਮਾਸਾ ਦੇ ਲਾਭ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ, ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਦਰਦ
ਧਮਾਸਾ ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਘਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਧੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਤੋਂ ਫੋੜਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ: ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ, ਗੌਟ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਪੁਨਰਨਵਾਦਿ ਗੁਗਗੁਲ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਗੌਟ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਹੱਲ
ਬ੍ਰਿਹਤੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਟੇਦਾਰ ਜੜ੍ਹ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਮੋਟੇ ਬਲਗਮ ਨੂੰ ਪਤਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
2 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਉਪਾਅ
ਮੰਦੂਰ ਭਸਮ ਕੱਚੇ ਲੋਹੇ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਬਿਨਾਂ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਬਿਗੜੇ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਆਮ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਰੋਤ
ਪਕੇ ਹੋਏ ਆਮ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਲਾਭ: ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ
ਚਕਰਗਜ (Celosia argentea) ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸਣ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਮਿੱਠੇ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਠੰਢੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਰੱਖਣ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਇਲਾਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ