ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ (Indian Barberry): ਖੂਨ ਸਾਫ਼, ਚਮੜੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ 'ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਅਸਰ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਹਿਮਾਲੀਆਈ ਹਲਦੀ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਬੈਰਬੇਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਚਮੜੀ ਦੇ ਸੰਕਰਮਣ, ਜਿਗਰ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਚ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਜੜ੍ਹ-ਬੂਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਜੜ੍ਹ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਰਤ ਡੂੰਘਾ ਸਾਫਰਨ-ਪੀਲਾ ਰੰਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਹਲਦੀ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਸੁੱਕਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਹਿਮਾਲੀਆਈ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਦਾਦੀਆਂ ਅਕਸਰ ਤਾਜ਼ਾ ਜੜ੍ਹ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਟੁਕੜਾ ਚਬਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਸੁੱਕੀ ਪਾਉਡਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਿਕਸ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਾਪ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜ਼ਿੱਦੀ ਮੁਹਾਸਿਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਨਾਮ 'ਦਾਰੂ' (ਲੱਕੜ) ਅਤੇ 'ਹਰਿਦ੍ਰਾ' (ਹਲਦੀ) ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਲੱਕੜ ਵਰਗੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਹਲਦੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸਿਹਤ ਦੇਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਜੜ੍ਹ-ਬੂਟੀ ਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਮੁੱਖ ਔਸ਼ਧ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਅਨੋਖੀ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਮਲੂਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ 'ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ' ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਬਰਬੇਰੀਨ (berberine) ਨਾਮਕ ਤੱਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਨੇ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੇ ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਇਸਤੇਮਾਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਅਸਰ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤ (Pitta) ਅਤੇ ਕੱਫ਼ (Kapha) ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਸੁਆਦ ਕੌੜਾ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪਾ ਹਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਇਸਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸਹੀ ਸੰਯੋਜਨ ਦੇ ਵੱਧ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਵੇ।
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ (Rasa, Guna, Virya, Vipaka)
| ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਗੁਣ | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਖਿਆ |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਕੌੜਾ (Tikta) ਅਤੇ ਕਸਾਈ (Kashaya) - ਇਹ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਸੂਖਮ (ਤੰਦਰੁਸਤ) ਅਤੇ ਲਘੂ (ਹਲਕਾ) - ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਗੰਦਗੀ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤਲ (ਸਿਤਲ/ਠੰਢਾ) - ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤਾਪ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੂਜਨ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਕੌੜਾ (Tikta) - ਇਹ ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕੌੜਾਪਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਕਰਮ | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵਾਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। |
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ?
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੂਰਨ (ਪਾਉਡਰ), ਕਾਢ (ਕੱਢੀ) ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਪ੍ਰੈਕਟੀਸ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦਾ ਕੌੜਾਪਨ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਹੋ ਸਕੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਧੇ।
ਇੱਕ ਆਮ ਨੁਸਖਾ ਹੈ ਕਿ 1/2 ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਦਾ ਚੂਰਨ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਕਾਢ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ 1 ਚਮਚ ਪਾਉਡਰ ਨੂੰ 2 ਕੱਪ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਅੱਧਾ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਵੇ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਹਮੇਸ਼ਾ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ ਜਾਂ ਕੋਈ ਦਵਾਈ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹਨ?
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ (ਕੁਸ਼ਠ) ਅਤੇ ਮੀਹ (ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼) ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਦੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ), ਕਾਢ (1 ਚਮਚ ਪਾਉਡਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2 ਵਾਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬਰਬੇਰੀਨ ਤੱਤ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਧਿਐਨ ਦੋਵੇਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਇੰਸੂਲਿਨ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹਨ?
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ (ਕੁਸ਼ਠ) ਅਤੇ ਮੀਹ (ਡਾਇਬਿਟੀਜ਼) ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕੱਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਗਰ ਦੀ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ), ਕਾਢ (1 ਚਮਚ ਪਾਉਡਰ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀਆਂ (ਦਿਨ ਵਿੱਚ 1-2 ਵਾਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਦਾਰੂ ਹਲਦੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਬਰਬੇਰੀਨ ਤੱਤ ਗਲੂਕੋਜ਼ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਧਿਐਨ ਦੋਵੇਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਇੰਸੂਲਿਨ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਸ਼ੂਗਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ