
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ: ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਦੇਸੀ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ (Changeri Ghrita) ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਖਰਾਬੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੈਸ, ਬਲੋਟਿੰਗ, ਅਤੇ ਆਂਤਾਂ ਦੇ ਲਟਕਣ (prolapse) ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਘਿਓ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਖੱਟਾ ਅਤੇ ਕਸੈਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸਦਾ ਖੱਟਾਪਣ ਭੁੱਖ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕਸੈਲਾਪਣ ਅਤਿਰਿਕਤ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸੋਖ ਕੇ ਦਸਤ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸਵਾਦ ਸਿਰਫ਼ ਜੀਭ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਿੱਧਾ ਸਾਡੇ ਊਤਕਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਹਰ ਬੂਟੀ ਦੇ ਪੰਜ ਮੂਲ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ। ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦੇ ਇਹ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਪੇਟ ਦਰਦ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਲਈ ਅਸਰਦਾਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ:
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮੁੱਲ | ਤੁਹਾਡੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਅਮਲ (ਖੱਟਾ), ਕਸ਼ਾਯ (ਕਸੈਲਾ) | ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਸੋਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦਸਤ ਰੋਕਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਤਬੀਅਤ) | ਲਘੂ (ਹਲਕਾ), ਸ੍ਨਿਗਧ (ਚਿਕਨਾ) | ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇਪਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਚਿਕਨਾਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰ্য (ਤਾਸੀਰ) | ਉਸ਼ਣ (ਗਰਮ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਠੰਢੇ ਮਿਜਾਜ਼ ਵਾਲੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (ਪਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਅਮਲ (ਖੱਟਾ) | ਹਜ਼ਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਖੱਟਾਪਣ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ | ਵਾਤ-ਕਫ ਸ਼ਾਮਕ | ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ। |
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦੇ ਮੁੱਖ ਫਾਇਦੇ
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਗ੍ਰਾਹੀ (ਦਸਤ ਰੋਕਣਾ) ਅਤੇ ਦੀਪਨ (ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਣਾ) ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪੇਟ ਖਰਾਬ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਲੱਗਣੀ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਘਿਓ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਸੁਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਂਤਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲਟਕਣ (prolapse) ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦਾ ਸਹੀ ਉਪਯੋਗ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ
ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੂਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅੱਧਾ ਤੋਂ ਇੱਕ ਚਮਚ, ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1-2 ਗੋਲੀਆਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਲੈਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਛੋਟੀ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਹਕੀਮ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲਵੋ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਵੇ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਪਯੋਗ ਕੀ ਹੈ?
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ, ਭੁੱਖ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਦਸਤ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਕਫ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਕਿਵੇਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਨਗੁਨੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਧਾ ਤੋਂ ਇੱਕ ਚਮਚ ਚੂਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹਮੇਸ਼ਾ ਛੋਟੀ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹਕੀਮ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਵੋ।
ਕੀ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਕਿਉਂਕਿ ਚੰਗੇਰੀ ਘਿਓ ਦੀ ਤਾਸੀਰ ਗਰਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾਂ ਹਕੀਮ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ