ਭੂਨਿੰਬ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਭੂਨਿੰਬ: ਤੇਜ਼ ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਲਿਵਰ ਸਾਫ ਕਰਨ ਦਾ ਕੌੜਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਭੂਨਿੰਬ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ?
ਭੂਨਿੰਬ (Bhunimba) ਇੱਕ ਕੌੜੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ 'ਕੌੜਾ ਤਿੱਖਾ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰੀ ਬੁਖਾਰ, ਲਿਵਰ ਦੀ ਸਾਫ਼ੀ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਗਿਆਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ Andrographis paniculata ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਪੌਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਸਦੀ ਕੌੜਾਹਟ ਇਸਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸਾਫ਼ ਸੰਕੇਤ ਹੈ।
ਇਸਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਆਸਾਨ ਹੈ: ਇਸਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਲੇ ਵਰਗੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਫੁੱਲ ਛੋਟੇ ਸਫੈਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਜਾਮਣੀ ਧੱਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਪੱਤੀ ਚਬਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੂੰਹ ਵਿੱਚ ਕੌੜਾਹਟ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੌੜਾਪਨ ਕੋਈ ਆਮ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਉਹ ਤਾਕਤ ਹੈ ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਹਿਰ (Toxins) ਬਾਹਰ ਕੱਢਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਿੱਤ (Pitta) ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
"ਭੂਨਿੰਬ ਕੇਵਲ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਘਟਾਉਂਦਾ, ਸਗੋਂ ਬੁਖਾਰ ਦਾ ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਇਆ ਜ਼ਹਿਰ (Ama) ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਕੇ ਬਿਮਾਰੀ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।"
ਆਧੁਨਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਅਕਸਰ ਸਿਰਫ਼ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਭਾਵ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਵਰਗੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗ੍ਰੰਥ ਇਸਨੂੰ ਵਿਸਘਨ (ਜ਼ਹਿਰ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਜਵਰਘਨ (ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲਾ) ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਭੂਨਿੰਬ ਦੇ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕੀ ਹਨ?
ਭੂਨਿੰਬ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੌੜਾ (Tikta) ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ (Katu) ਸਵਾਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚੋਂ ਜਲਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਸੋਜ (Swelling) ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
| ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਗੁਣ (Punjabi) | ਵਿਸਥਾਰ (Details) |
|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਤਿੱਖਾ ਅਤੇ ਕੌੜਾ (Katu aur Tikta) |
| ਗੁਣ (ਭਾਰੀਪਨ/ਹਲਕਾਪਨ) | ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਤਿੱਖਾ (Laghu aur Tikshna) |
| ਵੀਰਿਆ (ਤਾਕਤ) | ਸ਼ੀਤਲ (ਸਰਦੀ ਵਾਲੀ) (Sheetal) |
| ਵਿਪਾਕ (ਹਜ਼ਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਕੌੜਾ (Tikta) |
| ਪ੍ਰਭਾਵ | ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ (Pitta aur Kapha shamak) |
ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਭੂਨਿੰਬ ਦੀ ਇਸ ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਰਮੀ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇਕਰ ਬੁਖਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਜਾਂ ਪੇਟ ਦੀ ਗਰਮੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਆਪਣੇ ਬਚਾਅ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਭੂਨਿੰਬ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਚੂਰਨ (ਪਾਊਡਰ) ਜਾਂ ਕੌੜੇ ਕਢਾਈ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਸਦੀਆਂ ਸੁੱਕੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਕੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਬਹੁਤ ਕੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸ਼ਹਿਦ ਜਾਂ ਸੁਆਦ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਸੇਬ ਦਾ ਰਸ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੀ ਸਕਦੇ ਹੋ।
"ਭੂਨਿੰਬ ਦੀ ਕੌੜਾਹਟ ਹੀ ਇਸਦਾ ਇਲਾਜ ਹੈ; ਜਿੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੌੜਾਹਟ, ਉੰਨਾ ਹੀ ਤੇਜ਼ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ।"
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਕੀ ਭੂਨਿੰਬ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੈਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਭੂਨਿੰਬ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਸੰਖੇਪ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਰਤਣ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕੀ ਭੂਨਿੰਬ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ (Acid Reflux) ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਭੂਨਿੰਬ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ (Pitta) ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਪੇਟ ਦੀ ਜਲਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਜ਼ਮ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੂਨਿੰਬ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ?
ਭੂਨਿੰਬ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 24 ਤੋਂ 48 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਬੁਖਾਰ 3 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਭੂਨਿੰਬ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੈਣਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਭੂਨਿੰਬ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਜਾਂ ਸੰਖੇਪ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਰਤਣ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕੀ ਭੂਨਿੰਬ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਭੂਨਿੰਬ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ (Pitta) ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਐਸਿਡ ਰਿਫਲਕਸ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਠੰਢੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਪੇਟ ਦੀ ਜਲਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਭੂਨਿੰਬ ਬੁਖਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਭੂਨਿੰਬ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 24 ਤੋਂ 48 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਤੇਜਪੱਤਾ: ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਦਾ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਪਾਚਨ ਟੋਨਿਕ
ਤੇਜਪੱਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖਾਣੇ ਦਾ ਮਸਾਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ (ਅੱਗਨੀ) ਨੂੰ ਬੁਲੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਫ਼ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਤਾਸੀਰ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੇਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਟਾਓ
ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਇੱਕ ਠੰਢੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਸ਼ਟਵਰਗ ਸਮੂਹ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਤਵਕ (ਦਾਲਚੀਨੀ): ਸਰਦੀ, ਸੋਜ ਅਤੇ ਮੈਟਾਬॉਲਿਜ਼ਮ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਤਵਕ ਜਾਂ ਦਾਲਚੀਨੀ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਫ਼ ਅਤੇ ਵਾਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਪਿੱਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ: ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖਾ
ਮਹਾਮੰਜਿਸ਼ਠਾਦੀ ਆਯੁਰਵੈਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਕੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਹਾਸੇ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੋਂ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਰਪਟਕ (ਗੁੜੀਆ): ਪਿੱਤ ਅਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸਿਹਤਮੰਦ ਸ਼ਕਤੀ
ਪਰਪਟਕ ਜਾਂ ਗੁੜੀਆ ਪਿੱਤ ਦੋਸ਼ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਇਲਾਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੀਵਰ ਐਨਜ਼ਾਈਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਚਵਿਆ (Chavya): ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਏਤਕਾਰ
ਚਵਿਆ (Chavya) ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਐਵੁਰਵੇਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤ-ਕਫ਼ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਪਿਘਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੇਟ ਦੇ ਕੁਝ ਕੁਝਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ