ਬੇਰ (Badara)
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਬੇਰ (Badara): ਨੀਂਦ, ਪਾਚਨ ਅਤੇ Vata-Pitta ਦੋਸ਼ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਾਅ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਬੇਰ (Badara) ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਅਸਰ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਬੇਰ ਜਾਂ Badara, ਜੋ ਕਿ ਸਾਡੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਖੱਟਾ ਫਲ ਹੈ ਜੋ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਥਕਾਵਟ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਲ ਡਾਲੀਆਂ 'ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਛਿਲਕਾ ਪਤਲਾ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਦਾਗ਼ੀ ਜਾਂ ਪੀਲੇ-ਸਫੈਦ ਰੰਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਚਬਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਥੋੜ੍ਹਾ ਖੱਟਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਮਿੱਠਾਸ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਆਯੁਰਵੈਦ ਅਨੁਸਾਰ, ਬੇਰ ਦੀ ਠੰਡਕ (Sheeta Virya) ਸਰੀਰ ਦੀ ਅਤਿਅੰਤ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਜਲਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਵਿਮਾਨ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ 'ਮਹੋਸ਼ਧ' (ਮਹਾਨ ਦਵਾਈ) ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਦੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਬੇਰ ਖਾਣ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨੀਂਦ ਡੂੰਘੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਬੇਰ (Badara) ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਬੇਰ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਇਸਦੇ ਸਹੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) ਅਤੇ ਅਮਲ (ਖੱਟਾ) ਰਸ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਟੋਨਿਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ 'ਗੁਰੂ' (ਭਾਰੀ) ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਜ਼ਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਾਚਨ ਤੰਤਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਤੱਕ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦੇ ਗੁਣ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
| ਗੁਣ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ) | ਮਾਨ | ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਅਸਰ |
|---|---|---|
| ਰਸ (ਸਵਾਦ) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ), ਅਮਲ (ਖੱਟਾ) | ਤੰਬੂਆਂ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਭੁੱਖ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (ਭੌਤਿਕ ਗੁਣ) | ਗੁਰੂ (ਭਾਰੀ), ਸਨਿਗਧ (ਚਿਕਨਾ) | ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਨਮੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਸੁੱਕੇਪਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰੀ ਭੋਜਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਰਯ (ਊਰਜਾ) | ਸੀਤਲ (ਠੰਡਾ) | ਪਿੱਤਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (ਹਜ਼ਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) | ਹਜ਼ਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਮਿੱਠਾਸ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
ਬੇਰ (Badara) ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਬੇਰ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਤਾਜ਼ਾ ਫਲ, ਸੁੱਕੇ ਫਲ, ਪਾਊਡਰ ਜਾਂ ਕੱਢੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨੀਂਦ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੁੱਕੇ ਬੇਰ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਪੀਣਾ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੁੱਕੇ ਬੇਰ ਦਾ ਪਾਊਡਰ (ਚੂਰਨ) ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਵੀ ਇੱਕ ਆਮ ਘਰੇਲੂ ਘੋਖ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਬੇਰ (Badara) ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਬੇਰ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਲਯ (ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਹੀ (ਸੋਖਣ ਵਾਲਾ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬੇਰ (Badara) ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਤੁਸੀਂ ਬੇਰ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੱਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਛੋਟੀ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਬੇਰ ਨੀਂਦ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਬੇਰ ਦੀ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੁਣਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਨੀਂਦ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਡੂੰਘੀ ਅਤੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਬੇਰ (Badara) ਦਾ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਕੀ ਉਪਯੋਗ ਹੈ?
ਬੇਰ ਨੂੰ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਲਯ (ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ) ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਹੀ (ਸੋਖਣ ਵਾਲਾ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤਾ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤਾਕਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬੇਰ (Badara) ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਤੁਸੀਂ ਬੇਰ ਨੂੰ ਚੂਰਨ (1/2-1 ਚਮਚ ਗੁਣਗੁਣੇ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ), ਕੱਢਾ (1 ਚਮਚ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਉਬਾਲ ਕੇ), ਜਾਂ ਗੋਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਛੋਟੀ ਖੁਰਾਕ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।
ਕੀ ਬੇਰ ਨੀਂਦ ਲਈ ਚੰਗਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਬੇਰ ਦੀ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੁਣਾਂ ਕਾਰਨ ਇਹ ਨੀਂਦ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਨੀਂਦ ਡੂੰਘੀ ਅਤੇ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਕੁੰਕੁਮਾਦੀ ਤਿਲਕ: ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਤੇਲ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ ਤਵਚਾ ਅਤੇ ਦਾਗ-ਧੱਬਿਆਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ
ਕੁੰਕੁਮਾਦੀ ਤਿਲਕ ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਤੇਲ ਹੈ ਜੋ ਤਵਚਾ ਨੂੰ ਚਮਕਦਾਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧੱਬੇ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਾਲਕ (Palankya) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਲਈ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਾਅ
ਪਾਲਕ (Palankya) ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਮੜੀ ਦੀ ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਔਸ਼ਧ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਠੰਡੀ ਤਾਕਤ (ਸ਼ੀਤ ਵੀਰਯ) ਸਰੀਰ ਦੀ ਅਤਿਅੰਤ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਪੁਸ਼ਾ (ਜੂਨੀਪਰ ਬੇਰੀ): ਗਠੀਆ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਹਪੁਸ਼ਾ (ਜੂਨੀਪਰ ਬੇਰੀ) ਗਠੀਆ ਦੇ ਦਰਦ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਗਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅਤਿਰਿਕਤ ਨਮੀ ਅਤੇ ਕਫ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਰਾਹਤ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਮਹਾਤ੍ਰਿਫਲਾ ਘਿਓ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਤਵਚਾ ਲਈ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਘਰੇਲੂ ਏਜੰਟ
ਮਹਾਤ੍ਰਿਫਲਾ ਘਿਓ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਘਰੇਲੂ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਠੰਡੀ ਅਤੇ ਚਿਕਣੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਨਸਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵਜ੍ਰ ਭਾਸ਼ਮ: ਪੁਰਾਣੀ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ
ਵਜ੍ਰ ਭਾਸ਼ਮ ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਖਣਿਜ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਹੀਰੇ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧ ਰਾਖ ਤੋਂ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨੋਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਬੁੱਧੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਵਿਦੰਗਾਰਿਸ਼ਠਾ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਲਈ ਪੁਰਾਣਾ ਘਰੇਲੂ ਇਲਾਜ
ਵਿਦੰਗਾਰਿਸ਼ਠਾ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਖਰਾਬ ਪਾਚਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਇਲਾਜ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਖਮੀਰ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਧਾਰਨ ਪਾਊਡਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ