ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਾਚਨ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਲਈ ਕੁਦਰਤੀ ਟੌਨਿਕ
ਮਾਹਿਰ ਸਮੀਖਿਆ
AyurvedicUpchar ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਸਮੀਖਿਆ
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ (Nelumbo nucifera) ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਕਲਾਸੀਕਲ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲ ਟੌਨਿਕ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਾਚਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ, ਸਰੀਰਕ ਤਾਕਤ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਦਵਾਈਆਂ ਵਾਂਗ ਕੌੜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਸਗੋਂ ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਕਸੈਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਬੱਚੇ ਵੀ ਇਸਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਰ ਦੀ ਮਾਂ ਜਾਂ ਦਾਦੀ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੱਚੇ ਦੇ ਪੇਟ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਗਹਿਰੇ ਰੰਗ ਦੇ ਤਰਲ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਚਮਚਾ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਕਿਣਵਨ (fermentation) ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਮਲ ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਤੱਤ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਸੋਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਭਾਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੂ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਇਸਨੂੰ ਤ੍ਰਿਦੋਸ਼ਹਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ—ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਵਾਤ, ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਤਿੰਨਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
"ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਇੱਕ ਤ੍ਰਿਦੋਸ਼ਹਰ ਟੌਨਿਕ ਹੈ ਜੋ ਤਿੰਨਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਾਲ ਚਿਕਿਤਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।"
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੇ ਖਾਸ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਕੀ ਹਨ?
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੀ ਚਿਕਿਤਸਕ ਅਸਰ ਇਸਦੀ ਠੰਡੀ ਊਰਜਾ (ਸ਼ੀਤ ਵੀਰਯ) ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ (ਮਧੁਰ) ਤੇ ਕਸੈਲੇ (ਕਸ਼ਾਯ) ਸਵਾਦ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨਾਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਣ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਾਧੂ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਫੈਟੀ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਜ਼ੁਕ ਪੇਟ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਚਨ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗੁਣ ਸਾਰਣੀ
| ਗੁਣ (Property) | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਵਰਣ (Description) |
|---|---|
| ਰਸ (Rasa) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) ਅਤੇ ਕਸ਼ਾਯ (ਕਸੈਲਾ) - ਇਹ ਸੁਆਦ ਪੇਟ ਨੂੰ ਠੰਡਕ ਅਤੇ ਸੁੰਘਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। |
| ਗੁਣ (Guna) | ਸਨੇਹੀ (ਤਰਲ) ਅਤੇ ਲਘੂ (ਹਲਕਾ) - ਇਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੋਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵੀਰਯ (Virya) | ਸ਼ੀਤ (ਠੰਡਾ) - ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਜਲਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। |
| ਵਿਪਾਕ (Vipaka) | ਮਧੁਰ (ਮਿੱਠਾ) - ਇਹ ਪਾਚਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਮਿੱਠਾਪਨ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। |
| ਦੋਸ਼ ਕਾਰਜ (Dosha Karma) | ਤ੍ਰਿਦੋਸ਼ਹਰ - ਇਹ ਵਾਤ, ਪਿੱਤ ਅਤੇ ਕਫ਼ ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। |
ਇਹ ਟੌਨਿਕ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਮਨ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੇ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੁਸ਼੍ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਿਣਵਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਵਾਈ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਂਦੇ ਸਵਾਲ (FAQ)
ਕੀ ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ 2 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਹੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਇਹ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਅਰਿਸ਼ਟ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਕਿਣਵਨ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਲੈਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1/2 ਚਮਚ ਤੋਂ 1 ਚਮਚ ਤੱਕ, ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ ਬੱਚੇ ਦੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਦੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਅਕਸਰ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਵਾਲ
ਕੀ ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਪਰ 2 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕੀ ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਹਾਂ, ਕੁਦਰਤੀ ਕਿਣਵਨ ਕਾਰਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਵਾਈ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਅਰਵਿੰਦਾਸਵ ਲੈਣ ਦਾ ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਤਰੀਕਾ ਕੀ ਹੈ?
ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਤਰਾ ਬੱਚੇ ਦੀ ਉਮਰ ਅਨੁਸਾਰ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖ
ਪ੍ਰਵਾਲ ਪਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਤੇਜ਼ ਅਮਲੀਪਣ, ਖੂਨ ਵਗਣਾ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਠੰਢਕ
ਪ੍ਰਵਾਲ ਪਿਸ਼ਟੀ ਮੂਰਗੇ ਤੋਂ ਬਣੀ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਦਵਾਈ ਹੈ ਜੋ ਤੇਜ਼ ਅਮਲੀਪਣ, ਖੂਨ ਵਗਣ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੰਢਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੰਥੇਟਿਕ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਉਲਟ ਕਬਜ਼ ਜਾਂ ਕਿਡਨੀ ਸਟੋਨ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਗੈਰਿਕਾ (ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ): ਖੂਨ ਬੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਸੰਤੁਲਨ ਲਈ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਫਾਇਦੇ
ਗੈਰਿਕਾ ਇੱਕ ਆਯੁਰਵੇਦਿਕ ਖਣਿਜ ਹੈ ਜੋ ਖੂਨ ਬੰਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਗਰਮੀ (ਪਿੱਤ) ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕਾਕੋਲੀ ਦੇ ਲਾਭ: ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਠੰਢਕ ਟੌਨਿਕ
ਕਾਕੋਲੀ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਹੈ ਜੋ ਵਾਤ ਅਤੇ ਪਿੱਤ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟਿਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਠੰਢੇ ਅਤੇ ਤੇਲ ਵਰਗੇ ਗੁਣ ਇਸਨੂੰ ਸੁੱਕੇਪਨ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਬਿਹਤਰੀਨ ਇਲਾਜ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਕੁਮਾਰੀ (ਏਲੋਵੇਰਾ) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਚਮੜੀ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ, ਲਿਵਰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਘਰੇਲੂ ਉਪਾਅ
ਕੁਮਾਰੀ (ਏਲੋਵੇਰਾ) ਸਿਰਫ਼ ਸੜਨ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਲਿਵਰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੂਨ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕੌੜਾ ਸਵਾਦ ਇਸਦੀ ਸੋਜ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਿਪਲੀ (Pippali) ਦੇ ਫਾਇਦੇ: ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਜਗਾਓ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ
ਪਿਪਲੀ (Piper longum) ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਪਾਚਨ ਅੱਗ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਅਤੇ ਸਾਹ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਨਾਲੋਂ ਹਲਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਕਰਦੀ ਹੈ।
4 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਪਾਰਿਜਾਤ (ਰਾਤਰਾਣੀ): ਗਠੀਆ, ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਦਾ ਆਧਾਰ
ਪਾਰਿਜਾਤ ਜਾਂ ਰਾਤਰਾਣੀ ਗਠੀਆ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਉਪਾਅ ਹੈ। ਭਾਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਿਘੰਟੁ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦਾ ਕੌੜਾ ਸਵਾਦ ਅਤੇ ਗਰਮ ਪ੍ਰਭਾਵ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਤ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।
3 ਮਿੰਟ ਪੜ੍ਹੋ
ਹਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਰੋਤ
ਇਹ ਲੇਖ ਚਰਕ ਸੰਹਿਤਾ, ਸੁਸ਼ਰੁਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਾਂਗ ਹ੍ਰਿਦਯ ਵਰਗੇ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ. ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਮਿਲੀ? ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ