
ശര (Saccharum munja): മൂത്രനാളി രോഗങ്ങൾക്കും ദാഹത്തിനും സ്വാഭാവിക തണുപ്പ്
വിദഗ്ധ പരിശോധിതം
AyurvedicUpchar എഡിറ്റോറിയൽ ടീം പരിശോധിച്ചത്
ശര എന്നാൽ എന്ത്? ആയുർവ്വേദ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ഇതിന് ഇത്ര പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് എന്തിന്?
ശർക്കരപ്പുല്ലിന്റെ (Saccharum munja) ഉണങ്ങിയ മജ്ജയാണ് 'ശര' എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മൂത്രനാളി സംബന്ധമായ തകരാറുകളും അമിതമായ ദാഹവും മാറ്റുന്നതിന് ആയുർവ്വേദത്തിൽ പണ്ടുതൊട്ടേ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു തണുപ്പുള്ള മൂത്രവർദ്ധക ഔഷധമാണിത്. ശരീരത്തിലെ ജലാംശം കുറച്ചുകളയുന്ന മറ്റ് കഠിനമായ മൂത്രവർദ്ധക മരുന്നുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ശര വിഷാംശങ്ങളെ പുറന്തള്ളുമ്പോൾ തന്നെ അതിന്റെ സ്വാഭാവിക ഈർപ്പം കൊണ്ട് ക്ഷുഭിതമായ കലകളെ ശാന്തമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതൊരു ആധുനിക കണ്ടുപിടുത്തമല്ല; രക്തത്തെ തണുപ്പിക്കാനും മൂത്രനാളികളെ ശുദ്ധീകരിക്കാനുമുള്ള കഴിവ് പരാമർശിച്ചുകൊണ്ട് ചരകസംഹിതയിൽ തന്നെ വ്യക്തമായി വിവരിച്ചിട്ടുള്ള പ്രാചീന ചികിത്സാ വിദ്യയാണിത്.
ഒരു സാധാരണ ആയുർവ്വേദ അടുക്കളയിലോ ചികിത്സാലയത്തിലോ ശര ഒരു തണുത്ത കഷായമായാണ് (Infusion) ഉപയോഗിക്കാറുള്ളത്. വേനൽക്കാലത്ത് മുത്തശ്ശിമാർ രാത്രി മുഴുവൻ വെള്ളത്തിൽ ഈ നാരുകളും മജ്ജയും ഇട്ടുവെച്ച്, പിറ്റേന്ന് അരിച്ചെടുത്ത് കുടിക്കുന്നത് കാണാം. ദാഹം ശമിപ്പിക്കുന്ന ഈ പാനീയത്തിന് ഇളം മധുരവും, വായയുടെ പിൻഭാഗത്ത് ഒരു ലഛുവായ ഉണക്കവും (Astringency) അനുഭവപ്പെടും. ഇത് ആന്തരിക അവയവങ്ങളിൽ തടവുന്ന തണുത്ത കാറ്റുപോലെ ഒരു ശാന്തത നൽകുന്നു.
"ദാഹം ശമിപ്പിക്കാനും, മൂത്രനാളി അണുബാധകൾ (UTI) ചികിത്സിക്കാനും, മൂത്രവർദ്ധനവ് ഉണ്ടാക്കാനും ആയുർവ്വേദത്തിൽ 'ശീതവീര്യ' ഗുണമുള്ള ശര ഉപയോഗിക്കുന്നു."
ശര നിങ്ങളുടെ ശരീര ഊർജ്ജവുമായി (ദോഷങ്ങളുമായി) എങ്ങനെയാണ് പ്രതിപ്രവർത്തിക്കുന്നത്?
ശരീരത്തിലെ നീർക്കെട്ടും അണുബാധയും കുറയ്ക്കാനും, കലകൾക്ക് പോഷണം നൽകാനും സഹായിക്കുന്ന രുചികളുടെയും ഗുണങ്ങളുടെയും ഒരു പ്രത്യേക സന്തുലിതാവസ്ഥയിലൂടെയാണ് ശര പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. പ്രാഥമികമായി വാത, പിത്ത ദോഷങ്ങളെ ശമിപ്പിക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. മൂത്രവ്യവസ്ഥയിലെ ചൂട്, ഉണക്കം, അല്ലെങ്കിൽ ക്ഷോഭം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട അവസ്ഥകൾക്ക് ഇത് ഏറെ അനുയോജ്യമാണ്. എന്നാൽ, ഇതിന് മധുരവും സ്നിഗ്ധതയും (എണ്ണമയം) ഉള്ളതിനാൽ, കഫക്കൂടുതലുള്ളവർ ശ്രദ്ധയോടെ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാവൂ.
ശരയുടെ ചികിത്സാ ശക്തി അതിന്റെ മധുരവും (Madhura) കഷായവും (Kashaya - ഉണക്കുന്ന സ്വഭാവം) കൂടിച്ചേർന്ന സവിശേഷതയിലാണ് അടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. മധുരം കലകളെ പോഷിപ്പിക്കുകയും മനസ്സിനെ ശാന്തമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കഷായ രസം ലാളാഗ്രന്ഥികളെ സുഖപ്പെടുത്തുകയും ചെറിയ രക്തസ്രാവം നിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. മൂത്രമൊഴിക്കുമ്പോഴുള്ള എരിച്ചിലിനും മൂത്രത്തിൽ രക്തം കാണുന്നതിനും (Hematuria) ഇത് മുൻഗണന നൽകുന്നതിന് കാരണവും ഈ ഇരട്ട ഗുണമാണ്.
ശരയുടെ ആയുർവ്വേദ വിഭാഗീകരണം (ദ്രവ്യഗുണ)
ആയുർവ്വേദത്തിലെ ഓരോ ഔഷധസസ്യത്തെയും അഞ്ച് അടിസ്ഥാന ഗുണങ്ങൾ വെച്ചാണ് തരംതിരിക്കുന്നത്. ഇത് ശര എങ്ങനെയാണ് ശരീരവുമായി ഇടപഴകുന്നത് എന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. ഇതാ ശരയുടെ പൂർണ്ണമായ ഔഷധ ഗുണവിവരണം:
| ഗുണം (സംസ്കൃതം) | മൂല്യം | ശരീരത്തിനുള്ള പ്രയോജനം |
|---|---|---|
| രസം (രുചി) | മധുരം, കഷായം | മധുരം കലകളെ പോഷിപ്പിക്കുകയും മനസ്സിനെ ശാന്തമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; കഷായം അമിത ഈർപ്പം വറ്റിക്കുകയും മുറിവുകൾ ഉണക്കുകയും രക്തസ്രാവം നിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. |
| ഗുണം (ഭൗതിക ഗുണം) | സ്നിഗ്ധം | എണ്ണമയമുള്ളത് - ഇത് ഔഷധത്തെ കലകളിലേക്ക് ആഴത്തിൽ പ്രവേശിക്കാനും, ഉണങ്ങിയതും ക്ഷുഭിതവുമായ നാളികകളെ ലഘൂകരിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. |
| വീര്യം (ശക്തി) | ശീതം | തണുപ്പ് - അണുബാധ, എരിച്ചിൽ, ശരീര ചൂട് എന്നിവ ഉടൻ കുറയ്ക്കാൻ ഇത് പ്രധാന കാരണമാണ്. |
| വിപാകം (ജീർണ്ണാനന്തര ഫലം) | മധുരം | ജീർണ്ണത്തിന് ശേഷവും ഇത് ശരീരത്തിന് പോഷണം നൽകുകയും, അമ്ലത്വം ഉണ്ടാക്കാതെ കലകളെ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. |
ഏത് ദോഷ അസന്തുലിതാവസ്ഥകളെയാണ് ശര ശരിയാക്കുന്നത്?
പ്രധാനമായും വാത, പിത്ത ദോഷങ്ങളുടെ അസന്തുലിതാവസ്ഥയെയാണ് ശര ചികിത്സിക്കുന്നത്. ചൂട് മൂലമോ അനിയന്ത്രിതമായ ചലനം മൂലമോ ഉണ്ടാകുന്ന രോഗങ്ങൾക്ക് ഇത് പ്രതിവിധിയാണ്. പിത്തം കൂടി മൂത്രമൊഴിക്കുമ്പോൾ എരിച്ചിൽ, വീക്കം, അതിയായ ദാഹം എന്നിവ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ ശരയുടെ തണുപ്പ് ഒരു സ്വാഭാവിക അഗ്നിശാമകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. വാതം കൂടി മൂത്രനാളികളിൽ ഉണക്കമോ, വിഷാദമോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, ഇതിലെ സ്നിഗ്ധത ആവശ്യമായ ലഘൂകരണം നൽകുന്നു.
എന്നാൽ, കഫ പ്രകൃതിക്കാർ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ശര മധുരവും ഈർപ്പമുള്ളതുമായതിനാൽ, അമിതമായി കഴിച്ചാൽ കഫം വർദ്ധിക്കുകയും, ശരീരത്തിൽ വെള്ളം കെട്ടിനിൽക്കുകയും, ദഹനം മന്ദഗതിയിലാകുകയും ചെയ്യാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദഹനം മന്ദമായവരും ശ്വാസകോശ സംബന്ധമായ പ്രശ്നങ്ങളുള്ളവരും ഇത് മിതമായ അളവിൽ മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക.
നിങ്ങൾക്ക് ശര ആവശ്യമാണോ എന്ന് എങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കാം?
മൂത്രനാളി അണുബാധ മൂലമുള്ള എരിച്ചിൽ, വെള്ളം കുടിച്ചാലും മാറാത്ത വായ്ക്ക干燥 (വായ് ഉണങ്ങൽ), അല്ലെങ്കിൽ ക്ഷോഭം മൂലം മൂത്രത്തിൽ രക്തം കാണുക എന്നിവ അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ശര ആവശ്യമാണ്. ഇവ പിത്ത വർദ്ധനവിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ്. മൂത്ര പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പുറമെ സന്ധികളിലോ ചർമ്മത്തിലോ ഉണക്കം അനുഭവപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അത് വാത ദോഷമാണ്, ഇതിനും ശര ഗുണം ചെയ്യും.
പ്രായോഗികമായി, ഉടനടി ആശ്വാസത്തിനായി മുഞ്ഞപ്പുല്ലിന്റെ ഇല ചവച്ചരക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ ദീർഘകാല ചികിത്സയ്ക്ക് ഉണങ്ങിയ മജ്ജ (ശര) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഒരു ലളിതമായ വീട്ടുവൈദ്യം: ഒരു ടീസ്പൂൺ ശര ഒരു കപ്പ് വെള്ളത്തിൽ തിളപ്പിച്ച്, അരിച്ച് തണുത്ത ശേഷം കുടിക്കുക. ഇത് പനിയും മൂത്രത്തിലെ എരിച്ചിലും കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കും.
ശരയെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾ
ആയുർവ്വേദത്തിൽ ശരയുടെ പ്രധാന ഉപയോഗങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
മൂത്രനാളിയെ ശുദ്ധീകരിക്കാനും, മൂത്രമൊഴിക്കുമ്പോഴുള്ള എരിച്ചിൽ മാറ്റാനും, പിത്തദോഷം മൂലമുള്ള അമിത ദാഹം ഇല്ലാതാക്കാനും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. മൂത്രത്തിൽ രക്തം കാണുന്ന അവസ്ഥയിൽ രക്തത്തെ തണുപ്പിക്കാനും രക്തസ്രാവം നിർത്താനും ഇത് ഫലപ്രദമാണ്.
ശര കഫ ദോഷത്തെ വർദ്ധിപ്പിക്കുമോ?
അതെ, ശരയ്ക്ക് മധുരവും സ്നിഗ്ധതയും ഉള്ളതിനാൽ, അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ കഫക്കൂടുതലുള്ളവരിൽ വെള്ളം കെട്ടിനിൽക്കാനും, ശ്വാസതടസ്സത്തിനും, മടിവിനും കാരണമാകും.
മൂത്രനാളി ആരോഗ്യത്തിനായി ശര എങ്ങനെയാണ് തയ്യാറാക്കുന്നത്?
രാത്രി മുഴുവൻ വെള്ളത്തിൽ ഇട്ടുവെച്ച് തണുത്ത കഷായമായോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ടീസ്പൂൺ ശര വെള്ളത്തിൽ തിളപ്പിച്ച് ചൂടോടെയോ തണുത്തോ കുടിക്കുന്ന രീതിയിലോ ആണ് ഇത് സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
പ്രാചീന ആയുർവ്വേദ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ശരയെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ടോ?
ഉണ്ട്, ചരകസംഹിത, ഭാവപ്രകാശ നിഘണ്ടു എന്നിവയിൽ ശരീരത്തെ തണുപ്പിക്കാനും മൂത്രരോഗങ്ങൾ ചികിത്സിക്കാനുമുള്ള പ്രധാന ഔഷധമായി ശരയെ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
നിഷ്കർഷ: ഈ ലേഖനം വിദ്യാഭ്യാസ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്, ഇത് വൈദ്യോപദേശമല്ല. ആയുർവ്വേദ ചികിത്സകൾ വ്യക്തിയുടെ ശരീരപ്രകൃതിക്കനുസരിച്ച് യോഗ്യതയുള്ള വൈദ്യന്റെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം മാത്രം നൽകേണ്ടതാണ്. ഏതെങ്കിലും ഔഷധസസ്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് മുൻപായി നിങ്ങളുടെ ഡോക്ടറുടെയോ ആയുർവ്വേദ വൈദ്യന്റെയോ ഉപദേശം തേടുക.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
ആയുർവ്വേദത്തിൽ ശരയുടെ പ്രധാന ഉപയോഗങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
മൂത്രനാളിയെ ശുദ്ധീകരിക്കാനും, മൂത്രമൊഴിക്കുമ്പോഴുള്ള എരിച്ചിൽ മാറ്റാനും, പിത്തദോഷം മൂലമുള്ള അമിത ദാഹം ഇല്ലാതാക്കാനും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. മൂത്രത്തിൽ രക്തം കാണുന്ന അവസ്ഥയിൽ രക്തത്തെ തണുപ്പിക്കാനും രക്തസ്രാവം നിർത്താനും ഇത് ഫലപ്രദമാണ്.
ശര കഫ ദോഷത്തെ വർദ്ധിപ്പിക്കുമോ?
അതെ, ശരയ്ക്ക് മധുരവും സ്നിഗ്ധതയും ഉള്ളതിനാൽ, അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ കഫക്കൂടുതലുള്ളവരിൽ വെള്ളം കെട്ടിനിൽക്കാനും, ശ്വാസതടസ്സത്തിനും, മടിവിനും കാരണമാകും.
മൂത്രനാളി ആരോഗ്യത്തിനായി ശര എങ്ങനെയാണ് തയ്യാറാക്കുന്നത്?
രാത്രി മുഴുവൻ വെള്ളത്തിൽ ഇട്ടുവെച്ച് തണുത്ത കഷായമായോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ടീസ്പൂൺ ശര വെള്ളത്തിൽ തിളപ്പിച്ച് ചൂടോടെയോ തണുത്തോ കുടിക്കുന്ന രീതിയിലോ ആണ് ഇത് സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
പ്രാചീന ആയുർവ്വേദ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ശരയെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ടോ?
ഉണ്ട്, ചരകസംഹിത, ഭാവപ്രകാശ നിഘണ്ടു എന്നിവയിൽ ശരീരത്തെ തണുപ്പിക്കാനും മൂത്രരോഗങ്ങൾ ചികിത്സിക്കാനുമുള്ള പ്രധാന ഔഷധമായി ശരയെ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ
പർപ്പടകം: പൈത്തു അസന്തുലിതാവസ്ഥയും ലിവർ ആരോഗ്യവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള ഔഷധം
പർപ്പടകം പൈത്തു അസന്തുലിതാവസ്ഥയും ലിവർ പ്രശ്നങ്ങളും പരിഹരിക്കുന്നതിനുള്ള ശക്തമായ ആയുർവേദ ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിത പ്രകാരം വേനൽക്കാലത്തെ അഗ്നിജന്യ അസന്തുലിതാവസ്ഥകൾക്ക് ഇത് പ്രകൃതിദത്തമായ പരിഹാരമാണ്.
2 മിനിറ്റ് വായന
കറഞ്ച (കുടുമ്പം): കഫ ദോഷം, ത്വക്ക് രോഗങ്ങൾ, വണ്ണം കുറയ്ക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഔഷധം
കറഞ്ച (കുടുമ്പം) ചർമ്മ രോഗങ്ങൾ, കഫം മൂലമുള്ള വണ്ണം, രക്തം ശുദ്ധീകരിക്കൽ എന്നിവയ്ക്ക് ഫലപ്രദമായ ഒരു ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിതയിൽ ഇതിനെ 'ചർമ്മ രോഗങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ' എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
2 മിനിറ്റ് വായന
മഹാമഞ്ജിഷ്ഠാദി: രക്തശുദ്ധി ചെയ്ത് ചർമ്മാരോഗ്യം നൽകുന്ന പ്രാചീന മരുന്നാണിത്
ചരക സംഹിതയിൽ പറയുന്ന പ്രകാരം, മഹാമഞ്ജിഷ്ഠാദി രക്തം വൃത്തിയാക്കാനും ചർമ്മത്തിലെ മുഖക്കുരു, പാടുകൾ തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങൾ മാറ്റാനും ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായ ഔഷധമാണ്. ഇതിലെ ശീത വീര്യം ശരീരത്തിലെ അമിത ചൂടും പിത്തദോഷവും നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
കുരുമുള (നിംഫിയ): പിത്തദോഷം കുറയ്ക്കാൻ പ്രകൃതിദത്ത പരിഹാരം | ആയുർവേദ നിർദ്ദേശങ്ങൾ
കുരുമുള (നിംഫിയ) പിത്തദോഷം ശമിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പ്രകൃതിദത്ത ഔഷധമാണ്. ചർമ്മത്തിലെ ചുളുപ്പും പൊള്ളലും 48 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ കുറയ്ക്കാൻ ഇതിന് കഴിയുമെന്ന് ഭാവപ്രകാശ നിഘണ്ടു പറയുന്നു.
1 മിനിറ്റ് വായന
തേജപ്പത്ത് (തമലപ്പത്ത്): കഫ-വാത അസന്തുലിതാവസ്ഥയ്ക്കുള്ള ആയുർവേദ ദഹന ടോണിക്
തേജപ്പത്ത് വെറുമൊരു സുഗന്ധദ്രവ്യമല്ല, ഇത് കഫ-വാത അസന്തുലിതാവസ്ഥയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ശക്തമായ ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിതയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഇത് ദഹനാഗ്നി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ശരീരത്തിലെ വിഷാംശങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
ത്വക് (ദാലചീനി): ശീതളതയും വീക്കവും കുറയ്ക്കാനും മെറ്റബോളിസം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും പ്രകൃതിദത്ത മാർഗ്ഗം
ത്വക് അഥവാ ദാലചീനി ശരീരത്തിലെ അഗ്നി താപം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും കഫം, വാതം എന്നിവ ശമിപ്പിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. ദിവസവും ചെറിയ അളവിൽ കഴിക്കുന്നത് മെറ്റബോളിസം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും രക്തചംക്രമണം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
റഫറൻസുകളും ഉറവിടങ്ങളും
ഈ ലേഖനം ചരക സംഹിത, സുശ്രുത സംഹിത, അഷ്ടാംഗ ഹൃദയം എന്നിവ പോലുള്ള ശാസ്ത്രീയ ആയുർവേദ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ തത്വങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. നിർദ്ദിഷ്ട ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് യോഗ്യരായ ആയുർവേദ ഡോക്ടറെ സമീപിക്കുക.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ഈ ലേഖനത്തിൽ തെറ്റ് കണ്ടെത്തിയോ? ഞങ്ങളെ അറിയിക്കുക