റിഷഭക: ശരീരത്തിന്റെ ക്ഷീണത മാറ്റാനും ഊർജ്ജം വർദ്ധിപ്പിക്കാനുമുള്ള അഷ്ടവർഗ്ഗ ഔഷധം
വിദഗ്ധ പരിശോധിതം
AyurvedicUpchar എഡിറ്റോറിയൽ ടീം പരിശോധിച്ചത്
റിഷഭക എന്താണ്?
റിഷഭക എന്നത് അഷ്ടവർഗ്ഗത്തിലെ (Ashtavarga) ഒരു അപൂർവ്വമായ മൂലച്ചെടിയാണ്. ശരീരത്തിലെ ക്ഷീണത മാറ്റാനും ക്ഷീണിച്ച തുണികൾ (tissues) വീണ്ടും വളർത്താനും ആയുർവേദം ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇതിനെ പലപ്പോഴും സാധാരണ ഓർക്കിഡുകളുമായി തെറ്റിദ്ധരിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, ശാസ്ത്രീയമായി ഇത് Habenaria intermedia അല്ലെങ്കിൽ അതിനോട് ബന്ധപ്പെട്ട സ്പീഷീസുകളാണ്. ഇതിന് മധുരമായ രസവും തണുപ്പ് ശക്തിയും (Sheeta Virya) ഉണ്ട്, ഇത് ശരീരത്തിലെ ഏറ്റവും നേർത്ത ഘടനകളെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു.
ഈ ചെടി എല്ലാ തോട്ടങ്ങളിലും കാണുന്നില്ല. ഹിമാലയത്തിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇത് വളരുന്നത്. ഇതുകൊണ്ടാണ് ഇതിന് വില കൂടുന്നത്. സിന്തറ്റിക് മരുന്നുകൾക്ക് വിപരീതമായി, റിഷഭക ശരീരത്തിന് ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന വസ്തുക്കൾ നൽകി സ്വയം സുഖപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുന്നു. മനുഷ്യ ശരീരത്തിലെ കോശങ്ങൾക്ക് ഒരു സാവധാനം പ്രവർത്തിക്കുന്ന വളം പോലെയാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
റിഷഭക ഒരു രസായന ഔഷധമാണ്. ഇത് പ്രധാനമായും ശുക്ര ദ്രവ്യത്തെ (reproductive tissue) വളർത്താനും, വാത-പിത്ത അസ്വസ്ഥതകൾ ശമിപ്പിക്കാനും, ദീർഘകാല ശ്വാസകോശ ബലഹീനത ചികിത്സിക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
റിഷഭകയുടെ ആയുർവേദ ഗുണങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
ആയുർവേദത്തിൽ ഔഷധങ്ങളുടെ സ്വഭാവം അഞ്ച് അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങളിലൂടെയാണ് നിർവചിക്കുന്നത്. ഭാരമേറിയതും (Guru), എണ്ണയുള്ളതും (Snigdha), തണുപ്പുള്ളതും (Sheeta) എന്നിവയാണ് റിഷഭകയുടെ പ്രത്യേകതകൾ. ഈ ഗുണങ്ങൾ കാരണം ഇത് ശരീരത്തിന്റെ ആഴത്തിൽ എത്തുകയും, വരണ്ട സന്ധികളെ ലൂബ്രിക്കേറ്റ് ചെയ്യുകയും, പ്രകോപനം കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ശരീരം ക്ഷയിച്ചിരിക്കുന്നവർക്ക് ഇത് ശരീരഭാരം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.
| ഗുണം (സംസ്കൃതം) | മൂല്യം | ശരീരത്തിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന പ്രഭാവം |
|---|---|---|
| രസം (Rasa) | മധുരം (Sweet) | ശരീരത്തിന് ഊർജ്ജം നൽകുകയും ദഹനം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. |
| ഗുണം (Guna) | ഗുരു, സ്നിഗ്ധ (Heavy, Unctuous) | ശരീരത്തിന് ഭാരവും മാംസളതയും നൽകുന്നു; വരണ്ട സന്ധികൾക്ക് ആശ്വാസം നൽകുന്നു. |
| വീര്യം (Virya) | ശീതം (Cooling) | ശരീരത്തിലെ താപം കുറയ്ക്കുകയും പ്രകോപനം (inflammation) മാറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. |
| വിപാകം (Vipaka) | മധുരം (Sweet) | ദഹനത്തിന് ശേഷവും മധുര രസം നിലനിർത്തുകയും പോഷകങ്ങൾ ആഗിരണം ചെയ്യാൻ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. |
| ദോഷ ഫലം | വാത-പിത്ത ശമനം | വാതവും പിത്തവും കൂടിയ അവസ്ഥകളിൽ ഇത് സന്തുലിതാവസ്ഥ തിരികെ നൽകുന്നു. |
റിഷഭക എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കാം?
റിഷഭക പൊടി (Churna), കഷായം (Kashaya), അല്ലെങ്കിൽ ഗുളിക (Gulika) എന്നീ രൂപങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാം. പൊടി രൂപത്തിൽ 1/2 മുതൽ 1 ഗ്രാം വരെ വെള്ളത്തിലോ പാലിലോ ചേർത്ത് കഴിക്കാം. കഷായം തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ ഒരു ചെറിയ ചമയം പൊടി വെള്ളത്തിൽ തിളപ്പിച്ച് കുടിക്കാം. എന്നാൽ ഔഷധങ്ങളുടെ അളവ് നിശ്ചയിക്കുന്നത് ഒരു യോഗ്യതയുള്ള ആയുർവേദ ഡോക്ടറായിരിക്കണം.
ചരക സംഹിതയിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്ന അഷ്ടവർഗ്ഗ ഔഷധങ്ങളിൽ റിഷഭക പ്രധാനമായും ശരീരത്തിന്റെ ക്ഷീണത (Kshaya) മാറ്റാനും ഊർജ്ജം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു.
റിഷഭകയുടെ പ്രധാന ഗുണങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
ഈ ഔഷധം പ്രധാനമായും ശുക്ര ദ്രവ്യത്തെ (reproductive tissue) വളർത്താനും ബലപ്പെടുത്താനും സഹായിക്കുന്നു. ദീർഘകാലമായുള്ള ചുമ, ശ്വാസകോശ ബലഹീനത, വാത വേദന, അല്ലെങ്കിൽ പിത്തം കൂടുന്ന അവസ്ഥകൾക്ക് ഇത് ഗുണകരമാണ്. ശരീരം ക്ഷയിച്ചിരിക്കുന്നവർക്കും, രോഗശേഷി കുറഞ്ഞവർക്കും ഇത് ഒരു രക്ഷകനായ ഔഷധമാണ്.
പതിവായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ
റിഷഭകയുടെ പ്രധാന ഗുണങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്?
റിഷഭക ശരീരത്തിലെ ക്ഷീണത മാറ്റാനും ഊർജ്ജം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. ഇത് വാത-പിത്ത അസ്വസ്ഥതകൾ ശമിപ്പിക്കുകയും ശുക്ര ദ്രവ്യത്തെ വളർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
റിഷഭക എങ്ങനെയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്?
റഷഭക പൊടി, കഷായം, അല്ലെങ്കിൽ ഗുളിക എന്നീ രൂപങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാം. 1/2 മുതൽ 1 ഗ്രാം വരെ പൊടി വെള്ളത്തിലോ പാലിലോ ചേർത്ത് കഴിക്കാം. ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം അളവ് നിശ്ചയിക്കുക.
ആർക്കാണ് റിഷഭക ഉപയോഗിക്കാൻ പാടില്ലാത്തത്?
അമിതമായി തൂക്കം കുറഞ്ഞവർക്കോ, ദഹനവ്യവസ്ഥയിൽ പ്രശ്നങ്ങളുള്ളവർക്കോ ഡോക്ടറുടെ നിർദ്ദേശം കൂടാതെ ഇത് ഉപയോഗിക്കരുത്. ഗർഭിണികൾക്ക് ഡോക്ടറുടെ ഉപദേശം തേടേണ്ടതാണ്.
ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ
പർപ്പടകം: പൈത്തു അസന്തുലിതാവസ്ഥയും ലിവർ ആരോഗ്യവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള ഔഷധം
പർപ്പടകം പൈത്തു അസന്തുലിതാവസ്ഥയും ലിവർ പ്രശ്നങ്ങളും പരിഹരിക്കുന്നതിനുള്ള ശക്തമായ ആയുർവേദ ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിത പ്രകാരം വേനൽക്കാലത്തെ അഗ്നിജന്യ അസന്തുലിതാവസ്ഥകൾക്ക് ഇത് പ്രകൃതിദത്തമായ പരിഹാരമാണ്.
2 മിനിറ്റ് വായന
കറഞ്ച (കുടുമ്പം): കഫ ദോഷം, ത്വക്ക് രോഗങ്ങൾ, വണ്ണം കുറയ്ക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഔഷധം
കറഞ്ച (കുടുമ്പം) ചർമ്മ രോഗങ്ങൾ, കഫം മൂലമുള്ള വണ്ണം, രക്തം ശുദ്ധീകരിക്കൽ എന്നിവയ്ക്ക് ഫലപ്രദമായ ഒരു ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിതയിൽ ഇതിനെ 'ചർമ്മ രോഗങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ' എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
2 മിനിറ്റ് വായന
മഹാമഞ്ജിഷ്ഠാദി: രക്തശുദ്ധി ചെയ്ത് ചർമ്മാരോഗ്യം നൽകുന്ന പ്രാചീന മരുന്നാണിത്
ചരക സംഹിതയിൽ പറയുന്ന പ്രകാരം, മഹാമഞ്ജിഷ്ഠാദി രക്തം വൃത്തിയാക്കാനും ചർമ്മത്തിലെ മുഖക്കുരു, പാടുകൾ തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങൾ മാറ്റാനും ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായ ഔഷധമാണ്. ഇതിലെ ശീത വീര്യം ശരീരത്തിലെ അമിത ചൂടും പിത്തദോഷവും നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
കുരുമുള (നിംഫിയ): പിത്തദോഷം കുറയ്ക്കാൻ പ്രകൃതിദത്ത പരിഹാരം | ആയുർവേദ നിർദ്ദേശങ്ങൾ
കുരുമുള (നിംഫിയ) പിത്തദോഷം ശമിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പ്രകൃതിദത്ത ഔഷധമാണ്. ചർമ്മത്തിലെ ചുളുപ്പും പൊള്ളലും 48 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ കുറയ്ക്കാൻ ഇതിന് കഴിയുമെന്ന് ഭാവപ്രകാശ നിഘണ്ടു പറയുന്നു.
1 മിനിറ്റ് വായന
തേജപ്പത്ത് (തമലപ്പത്ത്): കഫ-വാത അസന്തുലിതാവസ്ഥയ്ക്കുള്ള ആയുർവേദ ദഹന ടോണിക്
തേജപ്പത്ത് വെറുമൊരു സുഗന്ധദ്രവ്യമല്ല, ഇത് കഫ-വാത അസന്തുലിതാവസ്ഥയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ശക്തമായ ഔഷധമാണ്. ചരക സംഹിതയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഇത് ദഹനാഗ്നി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ശരീരത്തിലെ വിഷാംശങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
ത്വക് (ദാലചീനി): ശീതളതയും വീക്കവും കുറയ്ക്കാനും മെറ്റബോളിസം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും പ്രകൃതിദത്ത മാർഗ്ഗം
ത്വക് അഥവാ ദാലചീനി ശരീരത്തിലെ അഗ്നി താപം വർദ്ധിപ്പിക്കാനും കഫം, വാതം എന്നിവ ശമിപ്പിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു. ദിവസവും ചെറിയ അളവിൽ കഴിക്കുന്നത് മെറ്റബോളിസം വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും രക്തചംക്രമണം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
2 മിനിറ്റ് വായന
റഫറൻസുകളും ഉറവിടങ്ങളും
ഈ ലേഖനം ചരക സംഹിത, സുശ്രുത സംഹിത, അഷ്ടാംഗ ഹൃദയം എന്നിവ പോലുള്ള ശാസ്ത്രീയ ആയുർവേദ ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ തത്വങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്. നിർദ്ദിഷ്ട ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് യോഗ്യരായ ആയുർവേദ ഡോക്ടറെ സമീപിക്കുക.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ഈ ലേഖനത്തിൽ തെറ്റ് കണ്ടെത്തിയോ? ഞങ്ങളെ അറിയിക്കുക