ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿ: ಪಿತ್ತ ದೋಷ, ಆಮ್ಲಪಿತ್ತ ಮತ್ತು ವಿಷಹಾರಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧಿ
ತಜ್ಞ ಪರಿಶೀಲಿತ
AyurvedicUpchar ಸಂಪಾದಕೀಯ ತಂಡದಿಂದ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿ (Jahar Mohra Pishti) ಎಂದರೇನು?
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿ (Jahar Mohra Pishti) ಎಂಬುದು ಸರ್ಪೆಂಟೈನ್ ಕಲ್ಲನ್ನು ವಿಶೇಷವಾದ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಒಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಖನಿಜ ಔಷಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ದೇಹಕ್ಕೆ ತಂಪನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತ ದೋಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು 'ಶೀತ ವೀರ್ಯ' (ತಂಪಾದ ಗುಣ) ಹೊಂದಿರುವ ಔಷಧಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ರುಚಿ 'ಮಧುರ' (ಸಿಹಿ) ಇದ್ದು, ಇದು ದೇಹದ ಪೋಷಣೆಗೆ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಕಾರಿ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆ ಮತ್ತು ಭಾವಪ್ರಕಾಶ ನಿಘಂಟುಗಳಂತಹ ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪ್ರಮುಖ 'ದ್ರವ್ಯ' (ಔಷಧೀಯ ಪದಾರ್ಥ) ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪಿತ್ತ ದೋಷವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ವಾತ ಅಥವಾ ಕಫ ದೋಷ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯ ಮಧುರ ರಸವು (ರುಚಿ) ದೇಹದ ಊತಕಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆಯುರ್ವೇದದ ಪ್ರಕಾರ, ರುಚಿಯು ಕೇವಲ ನಾಲಿಗೆಗೆ ಅನುಭವವಾಗುವ ವಿಷಯವಲ್ಲ; ಇದು ನಮ್ಮ ಅಂಗಗಳು ಮತ್ತು ದೋಷಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಔಷಧೀಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಗಳು
ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಔಷಧಿಯೂ ಐದು ಮೂಲಭೂತ ಗುಣಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಈ ಗುಣಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯ:
| ಗುಣ (ಸಂಸ್ಕೃತ/ಕನ್ನಡ) | ಮೌಲ್ಯ | ದೇಹದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ |
|---|---|---|
| ರಸ (ರುಚಿ) | ಮಧುರ (ಸಿಹಿ) | ದೇಹಕ್ಕೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಊತಕಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ತರುತ್ತದೆ. |
| ಗುಣ (ಭೌತಿಕ ಗುಣ) | ರುಕ್ಷ (ಒಣ) | ದೇಹದಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಔಷಧದ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ವೇಗವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. |
| ವೀರ್ಯ (ಶಕ್ತಿ) | ಶೀತ (ತಂಪು) | ದೇಹದ ಉರಿಯೂತ, ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲೀಯತೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ತಣಿಸುತ್ತದೆ. |
| ವಿಪಾಕ (ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯ ನಂತರ) | ಮಧುರ | ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯ ನಂತರ ದೇಹಕ್ಕೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಿಷಕಾರಿ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. |
| ದೋಷ ಪ್ರಭಾವ | ಪಿತ್ತಹರ | ಪಿತ್ತ ದೋಷವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ; ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಾತ ಮತ್ತು ಕಫವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. |
ಗಮನಿಸಿ: ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಖನಿಜ ಮೂಲದ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು (ರಸಾಯನ) ಬಳಸುವಾಗ ಶುದ್ಧೀಕರಣ (ಶೋಧನ) ಮತ್ತು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಮತ್ತು ಬಳಕೆ
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಮ್ಲಪಿತ್ತ (ಆಸಿಡಿಟಿ), ಹೊಟ್ಟೆ ಉರಿಯೂತ ಮತ್ತು ವಿಷಕಾರಿ ಕೀಟಗಳ ಕಡಿತಕ್ಕೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಒಳಭಾಗದ ಉರಿಯನ್ನು ತಣಿಸಿ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅತಿಯಾದ ಬಿಸಿ, ಬಾಯಿ ರುಚಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು ಮತ್ತು ಮಲಬದ್ಧತೆಗೆ ಇದು ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಉತ್ತಮ ಪರಿಹಾರ. ಕೆಲವು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿಷಹಾರಿಯಾಗಿಯೂ (ವಿಷ ನಿರೋಧಕ) ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸೇವನಾ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಮಾಣ
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪುಡಿ (ಚೂರ್ಣ) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಿನಕ್ಕೆ 125 mg ನಿಂದ 250 mg (ಅಂದಾಜು 1/8 ರಿಂದ 1/4 ಚಮಚ) ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ, ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತಣ್ಣೀರು, ಹಾಲು ಅಥವಾ ಜೇನುತುಪ್ಪದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ, ಇದನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಇದನ್ನು ವೈದ್ಯರ ಪರಿಶೀಲನೆ ಇಲ್ಲದೆ ಬಳಸಬಾರದು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ದೇಹ ಪ್ರಕೃತಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಯಾವ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ?
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಮ್ಲಪಿತ್ತ, ಹೊಟ್ಟೆಯ ಉರಿಯೂತ, ಅತಿಸಾರ ಮತ್ತು ವಿಷಕಾರಿ ಕೀಟಗಳ ಕಡಿತದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ದೇಹದ ಪಿತ್ತ ದೋಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಿ ತಂಪು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಸೇವಿಸಬೇಕು?
ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 125-250 mg ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಣ್ಣೀರು, ಹಾಲು ಅಥವಾ ಜೇನುತುಪ್ಪದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನಿಮ್ಮ ದೇಹ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವೈದ್ಯರು ಸೂಚಿಸಿದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತ.
ಜಹರ್ ಮೋಹ್ರ ಪಿಷ್ಟಿ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಯಾವುದಾದರೂ ಪಾರ್ಶ್ವ ಪರಿಣಾಮಗಳಿವೆಯೇ?
ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಇದು ವಾತ ಅಥವಾ ಕಫ ದೋಷವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಗೆ ತೊಂದರೆ ನೀಡಬಹುದು. ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಇಲ್ಲದೆ ಇದನ್ನು ಬಳಸಬಾರದು.
ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳು
ತಮಾಲಪತ್ರ (ತೇಜಪತ್ರ): ಕಫ ಮತ್ತು ವಾತ ಅಸಂತುಲನಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿ ಆಯುರ್ವೇದ ಆಹಾರ
ತಮಾಲಪತ್ರವು ಕೇವಲ ಅಡುಗೆ ಮಸಾಲೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಕಫ ಮತ್ತು ವಾತ ಅಸಂತುಲನವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಬಳಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಔಷಧಿ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಜೀರ್ಣಾಂಗಗಳ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಶರೀರದ ವಿಷಕಾರಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ಪರ್ಪಟಕ: ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತದ ಅಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಯಕೃತ್ತಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿ
ಪರ್ಪಟಕವು (ಪಲಾಶಿ) ಪಿತ್ತದ ಉರಿಯನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಯಕೃತ್ತನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಆಯುರ್ವೇದಿಕ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಉರಿಯ ಮತ್ತು ಜ್ವರಕ್ಕೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪರಿಹಾರವಾಗಿದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ಕೋಕಿಲಾಕ್ಷ: ಮೂತ್ರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ವೀರ್ಯ ವರ್ಧಕಕ್ಕೆ ಸಹಜ ಪರಿಹಾರ
ಕೋಕಿಲಾಕ್ಷವು ಮೂತ್ರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವೀರ್ಯ ವರ್ಧಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಆಯುರ್ವೇದಿಕ ಔಷಧಿ. ಇದು ದೇಹದ ತಾಪವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಶುಕ್ರ ಧಾತುವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ಮಹಾಮಂಜಿಷ್ಟಾದಿ: ರಕ್ತ ಶುದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಔಷಧ
ಮಹಾಮಂಜಿಷ್ಟಾದಿ ರಕ್ತವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ ಪಿತ್ತದೋಷವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಔಷಧ. ಇದು ಮುಂಜನ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದ ಕಲೆಗಳಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪರಿಹಾರವಾಗಿದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ಕರಂಜ (ಕುರುಂಜಿ): ಕಫ ದೋಷ, ಚರ್ಮ ರೋಗ ಮತ್ತು ತೂಕ ಇಳಿಕೆಗೆ ಪರಿಹಾರ
ಕರಂಜ (ಕುರುಂಜಿ) ಮರವು ಕಫ ದೋಷ, ಚರ್ಮ ರೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ತೂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಚರಕ ಸಂಹಿತೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಚರ್ಮದ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪರಿಹಾರವಾಗಿದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ತವಕ (ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ): ಸೀತೆ, ಸಂಧಿವಾತ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಹಜ ಔಷಧ
ತವಕ ಅಥವಾ ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿಯು ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಬಲವರ್ಧಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಫ ಮತ್ತು ವಾತವನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
2 ನಿಮಿಷ ಓದು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲಗಳು
ಈ ಲೇಖನವು ಚರಕ ಸಂಹಿತಾ, ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತಾ ಮತ್ತು ಅಷ್ಟಾಂಗ ಹೃದಯದಂತಹ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಆಯುರ್ವೇದ ಗ್ರಂಥಗಳ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹ ಆಯುರ್ವೇದ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ.
- • Charaka Samhita (चरक संहिता)
- • Sushruta Samhita (सुश्रुत संहिता)
- • Ashtanga Hridaya (अष्टांग हृदय)
ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಕಂಡುಬಂದಿದೆಯೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ