ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸ: ಕೂದಲು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಯಕೃತ್ತಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪಾನೀಯ

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸ ಎಂದರೇನು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ?

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸ (Bhringaraja Svarasa) ಎಂದರೆ 'ಕೆಸರಿಗಡ್ಡೆ' ಅಥವಾ 'ಗುರಿಗಣಿಗಿಡ' (Eclipta alba) ಎಂಬ ಸಸ್ಯದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ತೆಗೆದ ತಾಜಾ ಮತ್ತು ತಂಪಾದ ರಸ. ಆಯುರ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಯಕೃತ್ತಿನ (Liver) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಟಾನಿಕ್ ಮತ್ತು ಕೂದಲಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅಗ್ರಗಣ್ಯ ಔಷಧಿಯೆಂದು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಣಗಿದ ಪುಡಿಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಈ ಕಚ್ಚಾ ರಸವು ಬಾಷ್ಪಶೀಲ ಎಣ್ಣೆಗಳನ್ನು (Volatile oils) ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ನಸ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಕೆಲವು ಹನಿಗಳನ್ನು ಮೂಗಿನ ಹಿಗ್ಗಲಿನಲ್ಲಿ ಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 'ಭಾವಪ್ರಕಾಶ ನಿಘಂಟು'ನಂತಹ ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರಂಥಗಳು ಈ ತಾಜಾ ರಸವನ್ನು 'ರಸಾಯನ' (Rejuvenator) ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿವೆ. ಇದು ರಕ್ತವನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಜೀರ್ಣಾಗ್ನಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ತಾಜಾ ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವನ್ನು ಮೂಸಿದಾಗ, ಅದರಿಂದ ಒಂದು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ ಮತ್ತು ನಾಲಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವ ಕಹಿ ರುಚಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರುಚಿ ಯಾದೃಚ್ಛಿಕವಲ್ಲ; ಕಹಿ (ತಿಕ್ತ) ಮತ್ತು ಖಾರ (ಕಟು) ರುಚಿಗಳು ಯಕೃತ್ತಿನಿಂದ ವಿಷಕಾರಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಾಳಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಕೇರಳದ ಹಳ್ಳಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಅಜ್ಜಿ, ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಮುನ್ನ ಕಾಲು ಚಮಚ ಈ ರಸವನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಹಾಲಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ಕುಡಿಯಲು ಹೇಳಬಹುದು, ಇದು ಮನಸ್ಸಿನ ಆತಂಕವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅಥವಾ ಕೂದಲು ಸಮಯಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನರೆಯಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಲು ತಾಜಾ ಎಲೆಯ ಪೇಸ್ಟ್‌ನನ್ನು ತಲೆಬುರುಡೆಗೆ ಹಚ್ಚಲು ಸೂಚಿಸಬಹುದು. ಇದೊಂದು ಜೀವಂತ ಔಷಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಶಕ್ತಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.

"ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಆಯುರ್ವೇದಿಕ ತಯಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ತಾಜಾ ರಸವು ದ್ವಿ-ಕ್ರಿಯೆಯ ಗುಣಪಡಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ: ಪಿತ್ತ ದೋಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲು ರಕ್ತವನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸುತ್ತದೆ, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾತ ಸ್ತಬ್ಧತೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಜೀರ್ಣಾಗ್ನಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ."

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಯುರ್ವೇದಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಯಾವುವು?

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸದ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಶಕ್ತಿಯು ಅದರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಔಷಧೀಯ ಪ್ರೊಫೈಲ್‌ನಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ: ಇದು ಕಹಿ ಮತ್ತು ಖಾರ ರುಚಿಯನ್ನು, ಬಿಸಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅಂಗಾಂಶಗಳ ಆಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಹಗುರ ಮತ್ತು ಒಣ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಇದನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರಕ್ತ ಶುದ್ಧೀಕರಕವನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ, ಯಕೃತ್ತನ್ನು ವಿಷಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ದೇಹದ ಅಡಚಣೆಯಾದ ನಾಳಗಳನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತದೆ.

ಈ ಐದು ಮೂಲಭೂತ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಈ ಮೂಲಿಕೆಯು ನಿಮ್ಮ ದೇಹ ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಮೂಲಿಕೆಗಳು ಕೇವಲ ತಂಪಾಗಿ ಅಥವಾ ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ತನ್ನ ಕಹಿ ರುಚಿಯ ಮೂಲಕ ಶಾಖವನ್ನು (ಪಿತ್ತ) ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದರ ಖಾರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ (ಉಷ್ಣ ವೀರ್ಯ) ಅತಿಯಾದ ತೇವಾಂಶದಿಂದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುತ್ತದೆ. ವೈದ್ಯರು ಈ ಮೂಲಿಕೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸುವ ನಿಖರವಾದ ಆಯುರ್ವೇದಿಕ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ದೋಷಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ?

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವಾತ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತ ದೋಷಗಳನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆತಂಕ, ಒಣ ಚರ್ಮ, ಉರಿಯೂತ ಅಥವಾ ಯಕೃತ್ತಿನ ಶಾಖವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೆ ಆದರ್ಶ ಔಷಧಿಯಾಗಿದೆ. ವಾತದ ಅಸ್ಥಿರ ಚಲನೆಯನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತದ ಅತಿಯಾದ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಇದು ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಆದರೆ, ಪ್ರಬಲ ಕಫ ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಈ ತಾಜಾ ರಸವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಸಬೇಕು. ಈ ಮೂಲಿಕೆಯು ಬಿಸಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಖಾರ ವಿಪಾಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಅತಿಯಾದ ಬಳಕೆಯು ಕಫವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಇದು ನೆಗಡಿ, ಮಂದವಾದ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ತೂಕ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಲೋಳೆ ಅಥವಾ ದ್ರವ ಶೇಖರಣೆಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವವರು ಇದನ್ನು ಅಲೋವೆರಾಂತಹ ತಂಪಾದ ಮೂಲಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಅಥವಾ ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಬಳಸುವುದು ಉತ್ತಮ.

ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ, ಒಣ ಮತ್ತು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟ ಚರ್ಮ ಅಥವಾ ಪುರುಟು ಉಗುರುಗಳು (ವಾತದ ಚಿಹ್ನೆಗಳು) ಇರುವವರು ಹೊರಗಡೆ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ತ್ವರಿತ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಆಮ್ಲೀಯತೆ ಅಥವಾ ಚರ್ಮದ ದದ್ದುಗಳು (ಪಿತ್ತದ ಚಿಹ್ನೆಗಳು) ಇರುವವರು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಿ ಒಳಗೆ ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಿಮ್ಮ ದೇಹದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ; ನಿಮಗೆ ಅಸಹ್ಯಕರವಾದ ಬಿಸಿ ಅನುಭವವಾದರೆ, ನೀರು ಕಫ ಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ್ದೀರಿ ಎಂದರ್ಥ.

ಯಾರು ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವನ್ನು ಬಳಸಬಾರದು?

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ರಸಾಯನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಸಕ್ರಿಯ ರಕ್ತಸ್ರಾವದ ಸಮಸ್ಯೆ, ತೀವ್ರವಾದ ಆಮ್ಲೀಯತೆ ಅಥವಾ ಕಫ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಇತಿಹಾಸವಿರುವವರು ತಾಜಾ ರಸವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಮೊದಲು ಆಯುರ್ವೇದ ತಜ್ಞರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬೇಕು. ಮೂಲಿಕೆಯ ಬಿಸಿ ಸ್ವಭಾವವು ಈಗಾಗಲೇ ಉರಿಯೂತವಿರುವ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಪದರವನ್ನು ಕಿಡಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಭಾರಿ ಲೋಳೆಯೊಂದಿಗಿನ ನೆಗಡಿಯನ್ನು ಹದಗೆಡಿಸಬಹುದು.

ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಅತ್ಯಂತ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಸವದ ನಂತರ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಈ ಮೂಲಿಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿದ್ದರೂ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಬಿಸಿ ಶಕ್ತಿಯು ಭ್ರೂಣದ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಅಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆ ಇದ್ದರೆ, ರಸವನ್ನು ನೀರು ಅಥವಾ ತುಪ್ಪದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ, ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ. ಹೊಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಗಂಟಲಲ್ಲಿ ಉರಿಯುವಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ ಬಳಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ನಾನು ದಿನಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು?

ಆಂತರಿಕ ಬಳಕೆಗೆ, ಪ್ರಮಾಣಿತ ಪ್ರಮಾಣವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 2 ರಿಂದ 5 ಮಿಲಿ (ml) ತಾಜಾ ರಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ರುಚಿಯನ್ನು ತಟಸ್ಥಗೊಳಿಸಲು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ನೀರು, ಜೇನುತುಪ್ಪ ಅಥವಾ ತುಪ್ಪದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಿ ಸೇವಿಸಬಹುದು. ಯಕೃತ್ತಿನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಖಾಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕೂದಲು ಮತ್ತು ನರಮಂಡಲದ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ಸೇವಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ. ಆದರೆ ಸಹನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದಲೇ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ.

ನರೆದ ಕೂದಲಿಗೆ ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದೇ?

ಹೌದು, ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವನ್ನು ನರೆದ ಕೂದಲನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಮಾಡಲು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ತಲೆಬುರುಡೆಗೆ ಮಸಾಜ್ ತೈಲದ ಆಧಾರವಾಗಿ ಹಚ್ಚಬಹುದು ಅಥವಾ ಒಳಗೆ ಸೇವಿಸಬಹುದು. ಮೂಲಿಕೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ 'ಪ್ರಭಾವ' (ವಿಶೇಷ ಕ್ರಿಯೆ) ಕೂದಲಿನ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಪೋಷಣೆ ನೀಡಿ, ನಿರಂತರ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕೂದಲಿನ ಕಡ್ಡಿಯನ್ನು ಕಪ್ಪಗೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಭೃಂಗರಾಜ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸದಲ್ಲಿ ಏನು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ?

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಎಲೆಯ ಕಚ್ಚಾ ಮತ್ತು ತಾಜಾ ರಸವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಯಕೃತ್ತು ಮತ್ತು ರಕ್ತದ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣದ ಮತ್ತು ತೀವ್ರವಾದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಭೃಂಗರಾಜ ಎಣ್ಣೆಯು ವಾಹಕ ತೈಲದಲ್ಲಿ ಮೂಲಿಕೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾದದ್ದು. ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಮೃದುವಾಗಿದ್ದು, ಒಳಗಿನ ಬಿಸಿ ಅಪಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಹೊರಗಿನ ನಸ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಮಸಾಜ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಆತಂಕಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆಯೇ?

ಹೌದು, ವಾತ ದೋಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ, ತಾಜಾ ರಸವು ನರಮಂಡಲವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಆತಂಕದ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಒತ್ತಡ ಹಾಗೂ ನಿದ್ರಾಹೀನತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ನಸ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಭೃಂಗರಾಜ ಸ್ವರಸವು ಸುರಕ್ಷಿತವೇ?

ಇದನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಸ್ಯಕ್ಕೆ 1-2 ಹನಿಗಳು ಅಥವಾ ಒಳಗೆ ಸೇವಿಸಲು ಕಾಲು ಚಮಚದಷ್ಟು) ಬಳಸಬಹುದು. ಆದರೆ, ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಮಗುವಿನ ಜೀರ್ಣಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಇದರ ಬಿಸಿ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ವೈದ್ಯರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಬೇಕು.